IJLST | Strijdvaardig IJlst loopt uit voor oudste stadgenoten

Het was gisteren ‘Dryltser dinsdag’. Als een menselijk schild beschermden de inwoners van de stad de bewoners van Nij Ylostins, nu de sloophamer dreigt. 

Een paar honderd mensen zwijgen wanneer Joke Schilling, strijdbare burger, de microfoon aanzet. Ze klinkt fel als ze de menigte voor Nij Ylostins in IJlst toespreekt. Het is, vat ze samen, ongehoord hoe er met de 42 ouden van dagen in het zorgcentrum wordt omgegaan. De dreigende sloop van hun geliefde thuis hangt de bewoners al véél te lang boven het hoofd. Bedroefd en gespannen wachten ze op hun lot. Een geruststellend alternatief is er nog niet.

Woningcorporatie Elkien, de eigenaar, wil het complex afbreken. Het zou bouwtechnisch en qua veiligheid niet meer tegen de toekomst kunnen. Met zorgorganisatie Patyna zijn er plannen voor een nieuwe voorziening op dezelfde plek, maar concreet zijn die allerminst. De bewoners willen ook helemaal niet weg en de bevolking van IJlst komt hier en nu koppig in verzet tegen die kille plannen. Schilling: ,,Ze wonen hier, horen hier en moeten hier blijven.’’
Wel of geen nieuwbouw hangt ook af van de herbestemming van het oude gemeentehuis. Ook daarin komen huizen, mogelijk met zorgfunctie. En twee zorglocaties in het stadje, dat is echt te veel van het goede, vindt Elkien. De gemeente Súdwest-Fryslân ging maandag om tafel met beide partijen, maar dat leverde weinig nieuwe inzichten op.

‘De doorontwikkeling van Nij Ylostins wordt in een breed perspectief besproken’, schrijft de gemeente. Schilling leest het voor. Wat moet ze ermee? ,,Ik snap dat ze als een front naar buiten willen treden, maar iedereen vergeet één essentieel onderdeel: de mensen. Het gaat steeds weer over stenen en geld en nog altijd niet over de mensen. Ze hebben niet in de gaten hoe ze gedragen worden in IJlst. En
zelfs als er wel nieuwbouw komt, moeten ze verhuizen.’’
Er wordt een vlag gehesen met de opdruk ‘Frij Ylostins’. Mensen applaudisseren, handtekeningen landen op een petitie, fanfare Concordia blaast het Fries volkslied.

Pastoraal medewerker Wijbe Langius kijkt het bewogen aan. Hij komt dagelijks in het zorgcentrum. In zijn gesprekken met de bewoners gaat het alsmaar weer over de dreigende sloop en ja, ook als je dik in de negentig bent, kun je nog onzeker zijn over de toekomst. ,,Wy sitte hjir yn in sfear dy’t foar in soad minsken dramatysk is. Der is stress, der rôlje triennen. Se wenje hjir sa noflik. De âldste is
98 jier. Wêr moatst dy noch plantsje?’’

Wethouder Stella van Gent vindt de saamhorigheid van de inwoners van IJlst hartverwarmend. ,,IJlst heeft een goede community . Het is wel duidelijk dat Patyna en Elkien hier een klus te klaren hebben en als dat een beetje spaak loopt, dan wil ik als wethouder wel weten wat er speelt.’’ Vandaar ook de gesprekken met beide partijen. ,,En die zijn constructief hoor. Het moet primair over de inwoners
gaan.’’
Harm van der Meer draagt een gedicht voor en zwiept zijn woorden de menigte in. ,,Grutsk slaan wy de hannen om jim hinne. Diskear moat it gefoel it winne.’’ De mensen (van ouders met kinderen tot raadsleden en ouderen achter een rollator) waaieren uit rond het gebouw en geven elkaar een hand. Een grote kring vormen ze, als een beschermend schild voor hun oude stadgenoten. Vanuit hun kamers
kijken bewoners naar het schouwspel dat hen omringt.

Pé Andela (92) staat wel buiten. Hij heeft vanmorgen een gesprek gehad met een vertegenwoordiger van Patyna, die deze dagen bij alle bewoners langs gaat. ,,Se ha my frege wat ik fan dizze hiele tastân fyn. Ik ha goed sein dat as se fanôf it begjin dúdlik west hienen oer it wurdsje ‘nijbou’, dat dit allegear dan net bard wie. Hjir werom komme kinne, dat is sa wichtich foar ús.’’