Nieuws

Huidige betalingsproblemen door inflatie zijn slechts het begin

08-08-2022

e nu al oplopende betalingsproblemen gaan nog veel verder toenemen als de inflatie zo hoog blijft. Dat verwachten budgetinstituut Nibud en schuldhulpverlenersvereniging NVVK.

Nu zijn het vooral nog mensen die al krap bij kas zaten met acute financiële problemen, maar ook steeds meer mensen met lage middeninkomens komen slechter rond. Die groep komt als volgende in de problemen en mogelijk ook in de schulden terecht.

,,Huishoudens die al hebben bezuinigd en echt niet meer rondkomen, zitten met de handen in het haar”, zegt een woordvoerder van het Nibud. ,,Dat horen wij ook van mensen die ons bellen.” Een op de drie huishoudens komt nu niet rond, stelde het budgetinstituut vorige maand al vast. ,,Dat hebben wij niet eerder gezien.”

Donderdag maakte het CBS bekend dat de inflatie vorige maand voor het eerst sinds 1975 boven de 10 procent uitkwam. De oorzaak was vooral dat de energieprijzen de laatste tijd de pan uit rijzen en de woninghuren harder zijn toegenomen.

,,De verhoging zit nu echt overal, dat maakt het lastig om te bezuinigen”, reageert de zegsman van het Nibud. ,,Huren is een vaste last waar je niet zo veel aan kunt veranderen. Dat maakt het des te zuur dat je die extra kosten nu ook nog krijgt.”

Op de pof koken

Over de eindafrekening van de energie maakt ook de NVVK zich veel zorgen. ,,We horen dat veel mensen hun maandelijkse voorschotbedrag voor energie expres te laag zetten en eigenlijk op de pof koken, maar dan ben je aan het einde de pisang”, aldus Geert van Dijk, directeur van de belangenvereniging voor schuldhulpverleners.

Hij zegt dat schuldhulpverleners werken met een steeds groter gevoel van onmacht, omdat het in een schuldregeling te besteden weekbedrag van zo’n 50 euro lang niet meer genoeg is. ,,Daar moeten bijvoorbeeld boodschappen, cadeautjes en een kopje koffie van worden gekocht en dat wordt niet geïndexeerd.

Als gevolg gaan mensen op andere manieren op zoek naar geld en dat zijn meestal niet de beste keuzes, zoals geld lenen bij familie.” Ook gaan ,,grote aantallen mensen” naar voedselbanken of wordt een warme maaltijd overgeslagen.

Verder zien schuldhulpverleners ook dat nieuwe regelingen moeilijker overeen te komen zijn, omdat het bedrag dat iemand kan missen steeds lager wordt door de hogere uitgaven.

En waar schuldeisers als energiemaatschappijen tot nu toe goed meedenken en vaak begrip hebben voor de betalingsproblemen, kan dat omslaan als een grotere groep in de schulden belandt. ,,Dan gaat het om grotere bedragen en zullen schuld-eisers de risico’s op wanbetaling willen verminderen”, aldus schuldhulpverlener Van Dijk.

 

<FD 05.08.22>

Lees verder

Rienk van der Meulen nieuwe directeur Thús Wonen

05-08-2022

Rienk van der Meulen nieuwe directeur

 

Rienk van der Meulen wordt de nieuwe directeur van wooncorporatie Thús Wonen in Dokkum. Hij volgt Jeannette Dekker op die in februari dit jaar is vertrokken. Van der Meulen heeft veel ervaring in de volkshuisvesting en gaf de afgelopen jaren leiding aan diverse wooncorporaties. Hij begint op 1 oktober. De afgelopen maanden werd de bestuursfunctie ad interim vervuld door Rein Swart. In een persbericht van Thús Wonen geeft Van der Meulen aan als geboren Fries de regio Noordoost-Fryslân goed te kennen.

 

<FD 04.08.22> 

Lees verder

Armoede steeds meer zichtbaar

02-08-2022

‘Aantal huishoudens met schulden neemt toe’
 Door de hoge energieprijzen en dure boodschappen komen steeds meer mensen in de knel.

„Van een armoedeval is nog geen sprake, maar de financiële weerbaarheid van veel huishoudens is laag”, concludeert ABN Amro in zijn Social impact monitor. De bank waarschuwt dat het aantal huishoudens met problematische schulden snel kan oplopen.

Aan verschillende cijfers, zoals een stijging van het aantal loonbeslagen (+4,5 procent) en oplopende schulden bij de Belastingdienst is al te zien dat de schuldenproblematiek toeneemt. Het effect van de hoge inflatie van 2022 is hier bovendien vaak nog niet in verwerkt.

„Zo’n twee miljoen huishoudens hebben op dit moment al een problematische schuld bij hun zorgverzekeraar”, aldus ABN Amro-econoom Piet Rietman. „Als de inflatie aanhoudt kunnen dit er voor het eind van het jaar zomaar drie miljoen zijn.”

De afgelopen jaren daalde het aantal huishoudens met problematische schulden en in de schuldsanering. Het aantal mensen onder de door het CBS gehanteerde lage-inkomensgrens nam af van 1 miljoen personen in 2018 tot 904.000 in 2020. Ook het aantal huishoudens in de bijstand daalde. Hiertegenover staat dat in 2020 voor het eerst in jaren een stijging te zien was van het aantal huishoudens met een inkomen van maximaal 120 procent van het sociaal minimum. Juist deze groep is extra gevoelig voor inflatie.

Het aantal mensen met een huurachterstand is in de eerste maanden van 2022 dan ook na een jarenlange afname weer toegenomen, zo maakte de koepel van woningcorporaties Aedes eerder bekend. Ook bij gemeenten neemt de toestroom in zogenoemde vroegsignaleringsprogramma’s toe. Pas als het via zo’n traject van de gemeente niet lukt om de schuldenproblematiek op te lossen, komen mensen in de wettelijke schuldsanering terecht. Daardoor is in de schuldsanering nog geen toename te zien.

Het is de vraag of dit zo blijft. Met name lage inkomensgroepen spenderen een relatief groot deel van hun inkomen aan energiekosten, waardoor hun situatie snel kan verergeren.

Rietman: „Nog niet alle huishoudens hebben te maken met de stijgende energieprijs, omdat ze nog een lopend contract hebben bij hun leverancier. Volgend jaar worden ze dan geconfronteerd met een hoger nieuw maandbedrag en wellicht een naheffing.”

 

<LC 01.08.22>

Lees verder

De Bewonersraad in actie tegen nieuwe regels huurtoeslag

26-07-2022

Als het aan minister de Jonge ligt, gaat de wet op de huurtoeslag per 1 januari 2024 wijzigen. Eén ding hebben we de afgelopen jaren geleerd. Als een minister iets wil veranderen, gaat het de burger vaak geld kosten. We hebben uitgezocht wat de nieuwe regels precies betekenen. En we maakten gebruik van de ‘consultatieronde’, die middenin de vakantieperiode viel. Tot 2 augustus kon iedereen reageren op het wetsvoorstel van De Jonge. De Bewonersraad heeft kritiek geleverd tegen de voorgenomen wijzigingen.
 

Een aanzienlijk deel van onze achterban wordt (wederom) in de portemonnee geraakt

Huurdersvereniging De Bewonersraad vertegenwoordigt meer dan 30.000 leden in Friesland. Een aanzienlijk deel van deze huurders zal benadeeld worden indien de Minister de voorgenomen wijzigingen in de huurtoeslag effectueert. Dit omdat ze door de ruime woningen met een goede basiskwaliteit – ondanks lage streefhuren – een huurprijs boven de beoogde normhuur betalen.

Verkapte bezuiniging huurtoeslag
De rekening wordt uiteindelijk weer bij de huurder neergelegd. Laten we het gewoon benoemen, de wijziging op de wet Huurtoeslag is een verkapte bezuiniging op de huurtoeslaguitgaven door het Rijk. Jarenlang hebben verhuurders de ruimte gekregen om huurprijzen boven inflatoir te verhogen, dit om de effecten van de verhuurdersheffing te dempen. We hebben als huurdersorganisatie al voorspeld dat dit leidt tot ongewenste neveneffecten voor het budget van de huurtoeslag. En dat moment is nu aangebroken.

Het betalen van de rekening gaat niet zonder compensatie voor de huurders. Zorg dat huishoudens voldoende bestaanszekerheid hebben. Het stapsgewijs verhogen van het minimumloon is onvoldoende om de hoge inflatie en toekomstige korting op de huurtoeslag te compenseren.   

Wat is het inkomen van onze achterban?

In Friesland had 44% van alle bewoners in 2020 een inkomen onder de €25.700,-. Het gemiddeld bruto huishoudinkomen van nieuwe huurders in Friesland bedroeg in 2021 ongeveer € 19.000,-. Het gros van onze leden moet iedere maand de eindjes aan elkaar knopen om het hoofd boven water te houden. In Friesland staan verhoudingsgewijs veel grotere huurwoningen met daarom een hogere energievraag.

Grote financiële zorgen sociale doelgroep

Huurders die recent of binnenkort een nieuw energiecontract hebben, betalen zomaar twee tot drie maal zoveel aan energielasten. Slechts 9 procent van onze leden heeft dit jaar aangegeven zich geen zorgen te maken om de betaalbaarheid van de energierekening.

Uit het onderzoek van het Centraal Planbureau van 9 juni 2022, blijkt dat 84% van mensen met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum een betaalrisico heeft. Het leeuwendeel van deze mensen woont in een sociale huurwoning. Zij kunnen zich geen extra bezuinigingen veroorloven.

Gemiddeld gaat een huurder er -volgens beleidsmakers - enkele tientjes op achteruit. Veel van onze achterban komen iedere maand al geld tekort. Door nog meer bezuinigingen stijgt het water tot boven hun lippen en gaan ze uiteindelijk kopje onder. En niemand die een reddingsboei kan toewerpen, want niemand is verantwoordelijk voor de effecten van inkomenspolitiek op het individu.  Individuele zorgen en reacties vliegen ons dan ook om de oren. Een collectieve wanhoop wordt gedeeld via sociale media.

De huurders wonen niet in systemen

Beleid wordt ontwikkeld op basis van gemiddelden, vervolgens duiken beleidsmakers in processen en systemen. Hierbij verdwijnt de aandacht voor het individu.

Onze achterban woont niet in deze kunstmatige systeemwereld, waarin de huurprijs die ze lager is dan de normhuur die op basis van gemiddelden is berekend. Hun leefwereld heeft een andere werkelijkheid op het gebied van huren en toeslagen. Een groot deel van de huurders woont in een woning met een huurprijs boven de normhuur of ontvangt (deels) een vergoeding voor de servicekosten.

 Huurtoeslag ook bereikbaar voor huur boven liberalisatiegrens

Een huurder met een laag inkomen komt slechts zelden in aanmerking voor een woning met een middenhuur in de commerciële of particuliere sector. Door selectie bij de voordeur zullen deze potentiële huurders geweigerd worden. Door de nieuwe regeling worden deze verhuurders niet geprikkeld om hun huren te verlagen. Ergo, ze zullen de extra ruimte in de huurtoeslag eerder gebruiken om hun huurprijzen voor een deel van hun woningbezit op te hogen. Mensen met een laag inkomen moeten niet verleid worden om een uitstap te maken naar woningen uit uw rekenvoorbeeld. Er blijft dan immers geen budget meer over om van te leven. Effectiever is het om het woningwaarderingsstelsel versneld van toepassing te verklaren voor de commerciële en particuliere verhuurders.

Dan gaat u toch verhuizen?

De oplossing is volgens de Minister simpel. Als je een woning niet meer kunt betalen, ga je ‘gewoon’ verhuizen naar een goedkopere. Maar hoe is dat in hemelsnaam mogelijk als je jaren ingeschreven moet staan als woningzoekende om überhaupt voor een andere woning in aanmerking te komen. Vele mensen wonen nu op campings, bij familie en vrienden of op straat door het gebrek aan betaalbare huisvesting.

En wat is het alternatief als je wel geluk hebt? Een woning die te klein is om je gezin te huisvesten. Een woning die je wegrukt uit je sociale omgeving die mantelzorg verleent. Een woning die zo slecht is dat je een torenhoge energierekening hebt en dus in de kou zit. Een woning die zo ligt dat je niet met openbaar vervoer of per fiets je werk kunt bereiken. En dus je baan kwijtraakt.

Nogmaals, mensen wonen niet in systemen. In de echte wereld kun je om velerlei redenen niet ‘zomaar’ verhuizen. Tel daar ook bij op dat het aantal woningen met een huurprijs onder de normhuur in sneltreinvaart afneemt omdat woningen verbeterd worden, vervangen worden door nieuwbouw of domweg te veel punten hebben vanwege de goede basiskwaliteit.

Minister legt bom onder Nationale Prestatieafspraken

De inkt van de handtekeningen onder de Nationale Prestatieafspraken is nauwelijks droog, of de Minister legt er een bom onder. Immers, duidelijk staat hierin vermeld dat de andere partijen zich niet verbinden aan de invoering van genormeerde huren in de huurtoeslag. Wanneer invoering van genormeerde huren zou leiden tot maatregelen in het huurbeleid van corporaties en de investeringsopgave van corporaties zou worden geraakt, moet de totale opgave van de afspraken worden herzien. Wie gaat dan al die nieuwbouwwoningen bouwen? Wie zorgt dan voor betaalbaar wonen, leefbare wijken en voldoende opvang voor bijzondere doelgroepen? En die huurkorting is dan ook van de baan? Die internetconsultatie staat op dit moment ook open, dus die gaat vast wél doorgevoerd worden. Nog weer minder investeringscapaciteit voor woningcorporaties.

Onmogelijke financiering opgave woningcorporaties met normhuren

Beleggers trekken zich op dit moment massaal terug uit nieuwbouwprojecten omdat ze – naar alle waarschijnlijkheid – moeten voldoen aan het berekenen van huurprijzen op grond van het woningwaarderingsstelsel. Zij zien in 100 procent van de maximale huurprijs nog geen rendement te behalen op woningen met een middenhuur. Dit terwijl corporaties in Friesland sociale huurwoningen met een vergelijkbare kwaliteit voor nog geen 70% van de maximale huurprijs verhuren. Een huurprijs die daarbij dikwijls nog wel boven de normhuur ligt. Een huurprijs die na mutatie door huurverhogingsvoorstellen bovendien boven de aftoppingsgrenzen klimt.

Woningcorporaties worden – ondanks huurbevriezingen en huurkortingen - ook nog geacht als startmotor te fungeren voor de Energietransitie, te investeren in leefbaarheid en een fikse bijdrage te leveren aan wonen, welzijn en zorg.
Oh ja, ze moeten ook nog duizenden nieuwbouwwoningen bouwen met het liefst een huurprijs ver onder de liberalisatiegrens. Met de invoering van normhuren is dit alles niet meer uitvoerbaar en zal de sociale doelgroep dit gaan voelen.

Bezint eer ge begint

Kortom, het aanpassen van de huurtoeslag komt op een zeer ongelegen moment en legt een bom onder de uitvoeringsagenda van woningcorporaties. Onze achterban kan dus niet profiteren van de afspraken die hier in vastgelegd zijn.

Veel huurders ondervinden daarnaast negatieve effecten door de wetswijziging omdat ze een huur boven de normhuur hebben, geen vergoeding meer krijgen voor – een deel van – de servicekosten, of omdat de eigen bijdrage met 4 euro per maand verhoogd wordt.

We adviseren de Minister het voorstel in te trekken en het huidige instrument voor de huurtoeslag te verbeteren.

Lees verder

Te lage vergoeding voor stroom van zonnepanelen

25-07-2022

Veel consumenten met zonnepanelen krijgen nog steeds een te lage vergoeding voor de overtollige stroom die ze teruggeven aan het net, concludeert de Consumentenbond.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) stelde eerder dat de vergoeding voor teruggeleverde stroom minimaal 70 procent van het kale leveringstarief moet zijn. ‘Maar, in afwachting van een nieuwe energiewet, geldt dit niet meer. En daar maken energiebedrijven handig gebruik van door consumenten een lagere vergoeding te betalen’, stelt de consumentenorganisatie.

De bond wil dat klimaatminister Rob Jetten snel een nieuwe minimumvergoeding vaststelt voor deze zonnestroom, omdat de nieuwe regelgeving pas in 2025 ingaat. ‘Maar nu is al duidelijk dat de minimale terugleververgoeding zelfs nog iets hoger zal liggen dan die 70 procent van het kale leveringstarief. Wij roepen de minister daarom op om zo snel mogelijk aan te geven wat de ondergrens precies wordt, zodat de ACM energieleveranciers hieraan kan houden’, aldus de Consumentenbond.

Volgens de organisatie biedt de helft van de energieleveranciers een te lage vergoeding. Vijf leveranciers betalen minder dan 15 procent van het kale tarief.

 

<FD 22.07.22>

Lees verder

Verduurzamen huis loopt vast op vraag

25-07-2022

De vraag naar kachels die niet op gas draaien, zoals pelletkachels, is dusdanig dat toegenomen dat er een lange levertijd is.

De operatie om huizen te verduurzamen wil niet erg vlotten. Materiaal noch menskracht is beschikbaar. Wachttijden van een half jaar tot een jaar zijn geen uitzondering.

Steeds meer installateurs moeten ‘nee’ verkopen

Als het gaat om warmtepompen verkopen steeds meer installateurs in Groningen, Friesland en Drenthe op dit moment ‘nee’.
 

Nieuwe aanvragen niet in behandeling

Feenstra Verwarming is een van de grootste installatiebedrijven in het Noorden. Op zijn website meldt het bedrijf dat nieuwe aanvragen voor een warmtepomp niet meer in behandeling worden genomen. ‘We helpen u graag bij uw duurzame ambities, maar zijn ook eerlijk. Door de coronapandemie is er een wereldwijd chip- en elektronicatekort. Dit heeft ook invloed op de productie van hybride warmtepompen. De toegenomen vraag naar warmtepompen door de ontwikkelingen op de gasmarkt draagt daar ook niet aan bij’.

Gedreven door de hoge energieprijzen en misschien wel de angst dat er komende winter geen gas meer is, zijn mensen massaal op zoek naar alternatieven voor verwarming via gas en verduurzaming.

Vraag naar hybride warmtepomp explodeert

Dit betekent dat de vraag naar vrijwel alles op energiegebied is geëxplodeerd. Bij de Groningse web-shopvergelijker Bigshopper zien ze dat. ,,Kijk je naar het zoekvolume voor warmtepompen, dan zie je dat die vraag het afgelopen jaar is gestegen met 355 procent vergeleken met een jaar eerder. Vooral de hybride warmtepomp is erg populair’’, zegt Robert Schippers.

Naast de warmtepomp zijn ook kachels die verwarmen zonder gas zeer populair. De pelletkachel, elektrische kachel en houtkachel scoren hoog in de zoeklijst van Bigshopper. De zoekvraag met ‘pelletkachel’ nam de afgelopen maanden met bijna 90 procent toe.

Levertijd pelletkachel loopt op naar een jaar

Dat merken ze ook bij ’t Stokertje in Orvelte. ,,Het is heel druk’’, zegt een medewerker. ,,Op de meeste kachels zit een levertijd tot januari.’’

De drukte brengt Pelletkachel Groningen in Heiligerlee tot de overweging de winkel voorlopig misschien te sluiten. ,,Dan werken we alleen nog op afspraak’’, zegt eigenares Debby Slijm.

De situatie baart Slijm zorgen. ,,Er zijn gewoon niet genoeg kachels. De levertijd loopt op tot een jaar. En dan nog is vaak de mankracht er niet om te installeren. Je kunt wel allemaal mooie plannen hebben om te verduurzamen, maar als je de handjes niet hebt, wordt het moeilijk.’’

Slijm heeft het gevoel dat het fout gaat. ,,Je kunt zeggen dat het voor ons heel mooi is dat het zo druk is, maar met deze drukte wordt het tricky . Ik maak mensen mee die nu al duizenden euro’s extra kwijt zijn aan energiekosten. Ik heb medelijden met mensen die grof moeten bijbetalen.’’

 

<LC 22.07.22>

Lees verder

Betalingsproblemen – corporaties zien toename huurachterstanden

21-07-2022

DEN HAAG Huurders van woningcorporaties hebben sinds begin dit jaar vaker huurachterstanden. Bij vier op de tien corporaties is dit het geval, meldt corporatiekoepel Aedes na een jaarlijkse enquête onder zijn leden.

De helft van de woningcorporaties zegt dat meer huurders om maatwerk vragen om hun huur te kunnen voldoen, zoals betalingsregelingen.

Daarmee dreigt een jarenlange trend van steeds minder huurachterstanden en huisuitzettingen omgebogen te worden. Ook vorig jaar nog daalde de totale huurachterstand naar 205 miljoen euro van 226 miljoen euro een jaar eerder. Die huurachterstand werd veroorzaakt door zo’n 113.000 huurders. Eind 2020 ging het nog om iets meer dan 150.000 huurders die een betalingsachterstand hadden.

Vorig jaar werden 1400 huurders hun huis uit gezet. Dat is meer dan een halvering in drie jaar tijd, want in 2018 ging het nog om 3000 gevallen per jaar. In bijna 60 procent van de gevallen is een huurachterstand de oorzaak van uitzetting. Een woningcorporatie kan huurders ook uitzetten om overlast, drugsbezit of drugshandel en illegale onderverhuur.

Hoge inflatie

Aedes en de corporaties zeggen zich zorgen te maken over de toename in de eerste maanden van dit jaar, ook al is die te verklaren met de slechtere economische omstandigheden, met name de hoge inflatie. Ook zijn ze bang dat de toename in de tweede helft van het jaar doorzet, maar tegelijkertijd houden ze daar al rekening mee. Een deel van de corporaties heeft dit jaar al nieuw beleid ontwikkeld om betalingsproblemen tegen te gaan en een deel is van plan dat ook te doen. De corporaties bieden bijvoorbeeld budgetcoaches aan. Ook kunnen ze automatische incasso’s tijdelijk stopzetten.

Bovendien blijven corporaties inzetten op het voorkomen van huur-achterstanden door snel contact op te nemen met huurders. Verder zijn afspraken gemaakt om de huurstijging beperkt te houden en voor de laagste inkomens de huur zelfs eenmalig te verlagen. Wel stelt Aedes dat de ontwikkeling van inkomens en prijzen een grotere invloed hebben op huurachterstanden dan de huurstijging. Het kabinet heeft daarbij ‘een grote verantwoordelijkheid’, stelt de corporatiekoepel.

De Woonbond laat weten zich ook zorgen te maken over de oplopende huurachterstanden. Directeur Zeno Winkels hekelt daarom de plannen van minister Hugo de Jonge van Volkshuisvesting om de huursubsidie op de schop te nemen. ,,Huurders korten op de huurtoeslag, terwijl de huurachterstand weer toeneemt, en mensen hun vaste lasten fors zien oplopen, is een heel slecht idee.”

 

<FD 20.07.22>

Lees verder

Vacature projectmedewerker

19-07-2022

Huurdersvereniging De Bewonersraad is een professionele huurdersvereniging en behartigt de belangen van ruim 30.000 leden, gelieerd aan 6 woningcorporaties en 15 gemeenten in Fryslân.
De Bewonersraad wil dit jaar starten met het ondersteunen van huurdersprojecten waarbij initiatieven niet alleen financieel worden ondersteund maar ook organisatorisch / inhoudelijk. Daarnaast willen wij onze leden in herstructureringsprojecten en in regioraden nóg beter ondersteunen en faciliteren. Hiervoor zoeken wij een

PROJECTMEDEWERKER (20 uur per week)

 

 Taken

  • Huurdersprojecten: ontwikkelen, coördineren, uitvoeren, motiveren, initiëren, organiseren;
  • Herstructureringen: begeleiden (groepen) huurders, contacten corporatie, toezien op uitvoeren protocol en sociaal plan, op verzoek van huurder bijwonen individueel gesprek, opstellen advies op basis van protocol;
  • Verenigingsactiviteiten: ondersteunen regioraden/regioraadsleden bij uitvoering taken/projecten, werving/begeleiding/scholing van vrijwilligers, ledenwerving en onderhouden contacten met leden, organiseren ledenraads- en regioraadsverkiezingen.
     

Competenties

  • Sociaal vaardig
  • Zelfstandig
  • Assertief
  • Activerend
  • Organiseren en plannen
  • Resultaat- en oplossingsgericht
  • Flexibel
  • Doener
  • Staat stevig in de schoenen (overwicht, stressbestendig)
  • Creatief en innovatief
     

Opleiding en ervaring

·        HBO

·        Sociaal/cultureel/opbouwwerk

·        Een aantal jaren relevante ervaring in sociaal domein en/of volkshuisvesting is een pré

 

Plaats in de organisatie

·        Ontvangt leiding van de algemeen directeur

·        Werkt in samenwerking met de regiomanagers

·        Neemt deel aan het teamoverleg

·        Incidenteel aanwezig bij beleidsoverleg/regiomanagersoverleg

 

Aanbod

De Bewonersraad biedt een interessante en afwisselende functie waarin je opkomt voor de belangen van onze leden, groepen leden en hun belangen behartigt. De functie betreft werkzaamheden voor 20 uur per week. Maximum salaris is € 4636,00 bruto per maand bij een fulltime dienstverband. Dit is inclusief pensioenvoorziening, vakantiegeld en 13e maand. We starten met een jaarcontract waarbij er mogelijk uitzicht is op een vast dienstverband.

 

Reageren?

Mocht je vragen hebben dan kun je contact opnemen met Gert Brouwer, algemeen directeur, hij is te bereiken onder telefoonnummer 06-41623530.

Heb je belangstelling voor deze mooie en nieuwe functie binnen onze organisatie reageer dan vóór 1 september aanstaande en stuur je motivatie en cv naar: De Bewonersraad, t.a.v de directie, Fonteinland 11, 8913CZ  Leeuwarden of via e-mail naar g.brouwer@debewonersraad.nl

Lees verder

Nog steeds geen nieuwe woonwagens in Drachtstercompagnie

13-07-2022

Nog altijd is het wachten op nieuwe woonwagens in Drachtstercompagnie. Het geduld van de toekomstige bewoners wordt flink op de proef gesteld.

De eerste mensen hadden vorig jaar oktober hun intrek moeten nemen in hun nieuwe onderkomen. Toen dat niet haalbaar bleek, werd maart van dit jaar het streven. Ook dat bleek te optimistisch. Door opeenvolgende tegenvallers is het nu de bedoeling dat in oktober alles klaar is. Of dat lukt is maar de vraag. Half augustus wordt duidelijk of er opnieuw uitstel komt.

,,We blijven in nauw contact met de bewoners”, stelt een woordvoerder van de gemeente Smallingerland. ,,We realiseren ons dat het erg vervelend is dat ze al lang hebben moeten wachten.” Na jarenlang praten besloot Smallingerland in 2020 dat er nieuwe woonwagenstandplaatsen mogen komen.

 

Diverse problemen

De problemen waren en zijn divers. Door een vol stroomnet en volle agenda’s van de technici van netbeheerder Liander wordt veel later dan voorzien de elektriciteit aangelegd. Bovendien duurde het lang voordat gemeente en wooncorporatie WoonFriesland een koopovereenkomst afsloten over de grond. Daardoor gaf WoonFriesland later dan gepland opdracht om de woonwagens te laten bouwen.

Daarnaast is er, stelt de gemeente, gebrek aan sommige materialen. De woonwagenhuizen, twaalf in totaal, krijgen zonnepanelen en een warmtepomp. Elf gaan in de verhuur, eentje is gekocht door een particulier. Halverwege juni heeft de woningcorporatie een omgevingsvergunning aangevraagd, maar die is door Smallingerland nog niet verleend.

Geen vertrouwen

Antonio Corpier, die zich jarenlang hard maakte voor meer standplaatsen in de gemeente, is inmiddels verhuisd naar Vollenhove. ,,Ik heb het losgelaten en heb er gewoon geen vertrouwen meer in”, zegt hij. ,,Ik kwam op een punt dat ik het niet meer aankon. Er zit totaal geen schot in de zaak.”

Aan de Wetterwille in Drachten komen op z’n vroegst in december van dit jaar drie nieuwe woonwagenstandplaatsen. Daarvoor moest het bestemmingsplan worden gewijzigd.

 

<LC 12 juli 2022>

Lees verder

Energietoeslag aanvragen kan tot 31 december 2022

12-07-2022

In onze bewonerskrant van juli 2022 staat een artikel over het aanvragen van de energietoeslag. Voor de informatie over de cijfers hebben wij gebruik gemaakt van website van de overheid. Daar wordt uitgegaan van 120% van het minumumloon. De praktijk wijst uit dat er gemeenten zijn die hiervan afwijken. Om welke bedragen het gaat, hangt ook nog af van de samenstelling van uw inkomen. 

Advies: bij twijfel altijd contact opnemen!
Heeft u een inkomen die ligt tussen het minimumloon en 130% daarvan? Kijk dan op de website voor de regels van uw gemeente of neem zelf contact op. Bij enige twijfel: altijd doen! Pas dan weet u of u in aanmerking komt voor de energietoeslag of niet. Het is tenslotte de gemeente die de uiteindelijke beslissing neemt. 

Lees verder

Jaarverslag 2021

11-07-2022

Benieuwd naar de activiteiten en resulaten van 2021? Lees dan hier het jaarverslag!

Lees verder

Oppositie ziedend over uitblijven nieuwe koopkrachtplannen voorjaarsnota

07-07-2022

Rutte belooft haast met extra energietoeslag via gemeenten

Gemeenten kunnen wat minister-president Mark Rutte betreft snel aan de slag met een extra energietoeslag voor de allerarmste gezinnen.

De premier had eigenlijk pas na de zomer een besluit willen nemen, maar daar nam de Tweede Kamer geen genoegen mee. Rutte noemde een bedrag van 500 euro per gezin.

Het kabinet bestudeerde de afgelopen weken tientallen voorstellen vanuit de oppositie om in de Voorjaarsnota extra maatregelen op te nemen om de pijn van de torenhoge inflatie voor huishoudens nog dit jaar extra te verzachten. Maar al deze ideeën bleken een te zware wissel te trekken op de toch al overbelaste uitvoeringsinstanties van de rijksoverheid.

De gemeenten wierpen het kabinet dinsdag een reddingsboei toe door te zeggen dat als het echt niet anders kan, zij nog wel wat extra’s kunnen doen. Zij zijn al belast met de uitbetaling van de eerder beloofde energietoeslag van 800 euro voor de armste huishoudens. Als het kabinet er geld voor beschikbaar stelt, willen zij zorgen dat dit bedrag wordt opgehoogd.

Wachten tot augustus
Rutte benadrukte aanvankelijk dat het maar de vraag is of deze verhoging voor het einde van het jaar geregeld kan worden, ook toen de oppositie hem maande tot meer haast. Hij bleef volhouden dat het beter zou zijn om te wachten tot augustus, wanneer ook gesproken wordt over de plannen voor volgend jaar.

Toen ook de coalitiepartijen CDA en D66 aandrongen, bleek de premier evenwel toch bereid al direct op het aanbod van de gemeenten in te gaan. Hij plaatste wel de kanttekening dat het misschien niet mogelijk is de hele doelgroep voor 31 december een extra toeslag uit te betalen. Tevreden is de oppositie daarmee allerminst, omdat de gemeenten dit alleen kunnen regelen voor de huishoudens tot 120 procent van het bestaansminimum. Terwijl ook miljoenen werkenden die daar net boven zitten grote moeite hebben de vaste lasten en boodschappen te blijven betalen. Niet voor niets hadden de PvdA en GroenLinks gepleit voor een extra energietoeslag van 500 euro, maar dan gekoppeld aan de zorgtoeslag. Dan was daar een veel grotere groep mee bereikt.

Dat het kabinet eerder had gemeld er voor 2022 weinig mogelijk is om de pijn van de torenhoge inflatie voor huishoudens verder te verzachten, viel erg slecht bij de oppositie. Partijen zijn woedend dat het kabinet zelf niets heeft geopperd. Vooral premier Mark Rutte moest het ontgelden. ,,Hoe durft kabinet hier naartoe te komen met lege handen”, zei SP-leider Lilian Marijnissen. Ze noemt het ,,onacceptabel” als er niets gebeurt. ,,Als het kabinet dat niet kan dan moeten ze maar plaats maken voor mensen die het wel kunnen.”

Alternatief
De oppositiepartijen wezen erop dat het kabinet de plannen van de oppositie dan wel onder de loep heeft genomen, maar zelf niet met voorstellen is gekomen. ,,Schaamteloos” noemde GroenLinks-voorman Jesse Klaver dat. ,,Als ons voorstel niet goed genoeg was, dan had u met een alternatief moeten komen”, vindt PvdA-voorvrouw Attje Kuiken. ,,Dat is niet gebeurd.”

De politiek moet snel ingrijpen als het voor 2022 nog wat wil doen. Donderdag is namelijk de laatste dag voor het reces, de zomerstop van het parlement. ,,Wat wij hier vanavond doen, maakt het verschil of kinderen wel of niet kunnen voetballen volgend jaar”, aldus Klaver, wijzend op de contributie die straks weer moet worden betaald. Kuiken: ,,Volgend jaar is voor te veel mensen gewoon te laat.”

Rutte repliceerde dat er al dik zes miljard euro is uitgetrokken. Hij hoopt dat de energietoeslag van 800 euro verhoogd kan worden via de gemeenten. Maar het is volgens de premier ,,verstandiger” om in augustus een besluit hierover te nemen. Het kabinet heeft dan de laatste cijfers van het Centraal Planbureau (CPB) over de financiële situatie van huishoudens.

HFD 6 juli 2022

 

Lees verder

Gemeente grootste horde bij wooncrisis

07-07-2022

Woningbouw komt maar mondjesmaat van de grond.

Den Haag Gemeenten zijn de grootste horde in het vlottrekken van de nieuwbouw, in plaats van de stikstofproblematiek. Dat zegt branchevereniging WoningbouwersNL, wiens leden goed zijn voor 80 procent van de nieuwbouwwoningen in ons land.

Voorman bouwers: Stikstof is maar voor een klein deel het probleem

 

De aannemers willen nu samen met gemeenten optrekken om de wooncrisis op te lossen.

Volgens voorman Piet Adema van WoningbouwersNL zijn er veel bestuurders, inclusief woonminister De Jonge, die goede woorden en voornemens hebben om de wooncrisis aan te pakken, maar dat het stokt bij de daden. De minister is van plan om 1 miljoen woningen te bouwen in de komende tien jaar, maar Adema heeft daar een hard hoofd in.

„Ik hoor veel wethouders praten over meer bouwen, maar op het moment dat de aannemers, onze leden, bij de gemeenteambtenaren komen is elke urgentie weg”, zo luidt Adema de noodklok. „Overal moet er een versnelling komen van de bouw en in 90 procent van de gevallen krijgen onze leden te horen van gemeenten dat ze er geen tijd voor hebben, of andere prioriteiten. Gemeenten zeggen meteen dat ze niet binnen de gestelde termijn kunnen reageren op ingediende bouwplannen. Dat mag eigenlijk alleen als de nood aan de man is. Ik ben bang dat we op dezelfde voet doorgaan, en dat er helemaal geen versnelling komt.”

De Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) erkent dat er onvoldoende slagkracht is. „Het ontbreekt bij de gemeenten aan uitvoeringskracht. Omdat het financieel perspectief slecht is, is het niet mogelijk extra mensen aan te nemen en die weer te ontslaan na twee of drie jaar”, zegt een woordvoerder.

In totaal zijn er circa 300.000 woningen tekort in Nederland, en er is de afgelopen jaren te weinig gebouwd om de groeiende bevolking, doorstromers en starters onder dak te krijgen. Dit is een combinatie van het vasthouden aan heilige huisjes zoals binnenstedelijk bouwen en te weinig bouwlocaties. Daarnaast zou de stikstofproblematiek een rol spelen. Zo werden onlangs door de rechter een aantal bouwprojecten stilgelegd.

Er zijn wel een aantal projecten waar stikstof een probleem is, maar dat is maar een klein deel, aldus Adema. De rest van de nieuwbouwprojecten komt maar mondjesmaat van de grond door het ontbreken van slagkracht van ambtelijke organisaties. Ik zie ’s avonds geen licht branden in de gemeentehuizen, terwijl we te maken hebben met een wooncrisis”, zegt Adema, die erop wijst dat de wegenbouwers wel heel veel last hebben van de stikstofproblematiek.

Dat er niet voldoende mankracht bij gemeenten is onlangs vastgesteld door de Algemene Rekenkamer. Dat meldde onlangs dat er 1 miljard euro aan extra geld voor woningbouw niet geleid heeft extra woningen. Dit geld kon niet gebruikt worden voor het opleiden van extra ambtenaren, maar moest besteed worden aan de bouwprojecten.

De gemeenten wijzen op hun beurt naar de aannemers, die ook niet voldoende mankracht zouden hebben. Adema zegt dat dit wel meevalt. ,,Er zijn woningfabrieken die capaciteit over hebben en er wordt geïnvesteerd in prefab-fabrieken. De markt lost dat wel op, de locaties zijn het probleem.”

Volgens de VNG liggen er meer dan voldoende nieuwbouwlocaties, en als er eentje afvalt, dan is er wel een andere locatie beschikbaar. „Buitenstedelijk bouwen is geen oplossing. Dit wordt aangedragen door beleggers en andere marktpartijen, omdat ze in het buitengebied de grond in bezit hebben en daaraan willen verdienen”, zo stelt de VNG.

De verstikkende bureaucratie van procedures, ruimtelijke afspraken, beeldkwaliteitplannen en schaarste aan personeel dat bouwplannen kan beoordelen smoort de versnelling in de kiem, aldus Adema. Hij wil de stokkende vergunningverlening graag oplossen, samen met de gemeenten, die vaak extern adviesbureau’s inhuren.

„Wij willen nu zelf bouwplannen beoordelen, onder supervisie van een adviesbureaus, die ook al door gemeenten worden ingeschakeld. Als we samen optrekken, dan scheelt dat dubbel werk.” Dat de aannemer dan een ’een slager wordt die zijn eigen vlees keurt’ verwacht hij niet. „Uiteindelijk moet elk plan door de gemeenteraad, er is wel degelijk sprake van controle. Het gaat ons om de beperkte capaciteit zo efficiënt mogelijk gebruiken. En steek als overheid ook geld in het opleiden van extra ambtenaren.”

VNG zegt in een reactie dat de vergunningverlening én bouw slimmer aangepakt kan worden door standaardisatie, maar dat vereist andere wetgeving, aldus de zegsvrouw. „Daar gaat het Rijk over en niet de gemeente. De bouwers kunnen natuurlijk ook zelf sneller bouwen. Nu wordt door de gemeente een bouwrijk kavel overgedragen aan de bouwers en dan nog kan het zo’n twee jaar duren voordat er een huis staat.”

Volgens Adema ligt dat niet aan de aannemers, want dan zouden de kosten ook langer dan strikt noodzakelijk doorlopen. „Daar heeft een woningbouwer geen belang bij. Meestal zit de wachttijd in procedures, dus toch weer de overheid.”

 

LC 6 juli 2022

Lees verder

​Leeuwarden-Oost zit bij de 20 wijken waar kabinet 700 miljoen euro in leefbaarheid steekt

06-07-2022

LEEUWARDEN  Het kabinet trekt ruim 700 miljoen euro uit om de leefbaarheid in twintig stadswijken te verbeteren. Leeuwarden-Oost en Groningen-Noord zijn de noordelijke wijken die zijn aangewezen.

Met het zogeheten Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid wil het kabinet de ‘opstapeling van problemen’ in de twintig wijken doorbreken. Het geld komt terecht in wijken door heel Nederland, met name in wijken in de Randstad en Noord-Brabant. Zo liggen zes van de twintig wijken in de provincie Zuid-Holland, vier in Noord-Brabant en twee in Noord-Holland en Utrecht. In de twintig wijken wonen in totaal 1,2 miljoen mensen.

Van het geld gaat 600 miljoen euro naar betere woningen en 20 miljoen naar de aanpak van schulden en armoede. Eerder werd al ruim 80 miljoen euro toegezegd om jeugdcriminaliteit te voorkomen.

De 600 miljoen euro wordt gebruikt voor nieuwbouw, het grootschalig renoveren van bestaande bouw en het transformeren van bijvoorbeeld winkel- of kantoorruimte naar woningen. In totaal worden er 25.000 woningen van het geld opgeknapt. Verder wil het kabinet het aantal problematische schulden terugdringen. Minister Carola Schouten (Armoedebeleid) komt binnen een paar weken met een plan over hoe de 20 miljoen euro daaraan gaat bijdragen in de wijken.

Samenwerking
De gemeente Leeuwarden gebruikt het geld in een lokaal programma voor het stadsdeel, daar is in 2021 al mee begonnen. Leeuwarden-Oost bestaat uit de wijken Oud-Oost, Bilgaard, de Vrijheidswijk, Heechterp-Schieringen en Camminghaburen. De gemeente werkt samen met meer dan vijftig lokale partners, waaronder politie, woningcorporaties, wijkorganisaties, werkgevers, scholen, zorgverzekeraar De Friesland en Omrin. Het programma heeft een twintigjarige duur, waarin de problemen structureel aangepakt moeten worden.

Vorige week meldde minister Franc Weerwind (Rechtsbescherming) al geld uit te trekken om jongeren op het rechte pad te houden. In de wijken die het kabinet wil opknappen, verkeren jongeren vaak in een kwetsbare positie. Dat maakt ze een gemakkelijk doelwit voor criminele ronselaars. Met het geld wil Weerwind jongeren vooral kansen bieden, zodat zij minder genegen zijn de criminaliteit in te gaan.

Volgens minister Hugo de Jonge (Volkshuisvesting) vergt het aanpakken van de problemen in de wijken ,,een lange adem en doorzettingsvermogen”. Door te bouwen aan ,,gemengde wijken met een divers woningaanbod” krijgen inwoners meer toekomstperspectief, aldus de minister.

HFD 5 juli 2022

 

Lees verder

WoonFriesland wil snel betere energielabels

06-07-2022

Alle huurhuizen van corporatie WoonFriesland moeten over twee jaar minimaal een energielabel C hebben. Hiervoor wordt een groot aantal woningen met label D tot G versneld aangepakt, zo laat de verhuurder uit Grou weten. Daarnaast komen er 1700 zeer energiezuinige nieuwe huurwoningen bij.

WoonFriesland was al langer hard bezig om de energiekosten van huurders omlaag te brengen, maar een nieuw akkoord met de rijksoverheid maakt nu versnelling mogelijk. ,,Dit is belangrijk gezien de explosieve energieprijzen en de energiearmoede die veel impact heeft’’, schrijft de corporatie.

Afspraken

Corporaties hebben moeite om betaalbare grond te vinden voor nieuwe woningen. ,,Met de gemeente Leeuwarden en Smallingerland zijn al afspraken gemaakt over betaalbare sociale bouwkavels.’’ Ook met andere gemeenten wordt hierover gesproken. De komende tien jaar investeert WoonFriesland 1 miljard euro aan bouw, verbetering en onderhoud.

Er komen ook meer ‘wijkconsulenten en buurtbeheerders’. Zij moeten de leefbaarheid versterken vooral rond woningen met huurders die moeite hebben om zelfstandig te wonen.

LC 5 juli 2022

Lees verder

Friese corporaties zien ambitieuze plannen sociale huur wel zitten

05-07-2022

 

LEEUWARDEN Friese woningcorporaties zeggen maximaal te willen meewerken om de volkshuisvestingsplannen van minister Hugo de Jonge mogelijk te maken. De minister wil dat er twee keer zoveel sociale huurwoningen worden gebouwd en dat de huurprijs voor minima omlaag gaat.

De prestatieafspraken zijn opgesteld met woningcorporaties, gemeenten en de Woonbond. Ze komen voort uit het afschaffen van de verhuurdersheffing per 2023. Hierdoor komt er jaarlijks zo’n 1,7 miljard euro aan investeringsruimte vrij voor de corporaties.

Hoe dat geld besteed wordt, heeft minister De Jonge nu vastgelegd in bindende prestatieafspraken. Het geld moet besteed worden aan het bouwen van meer woningen om lange wachtlijsten terug te dringen. Dat betekent dat corporaties hun bouwproductie moeten opschroeven naar circa 30.000 sociale huurwoningen rond 2030. Nu bouwen de corporaties jaarlijks zo’n 15.000 huurwoningen. De eis dat minimaal 30 procent van het aanbod sociale huur moet zijn, geldt voor sommige regio’s. Niet alle gemeenten hoeven zich aan de ondergrens te houden.

Gas
Naast de sociale huur moeten er 50.000 middenhuurwoningen worden gebouwd in Nederland, dus met een huurprijs van 850 tot 1000 euro per maand. Ook moeten 450.000 bestaande woningen van corporaties van het gas zijn afgekoppeld in 2030. Chantal Droste, directeur-bestuurder bij woningcorporatie Elkien, reageert namens de Vereniging Friese Woningcorporaties op de plannen van De Jonge. ,,De branchevereniging Aedes heeft doorgerekend dat het totaalpakket op landelijk niveau haalbaar is.”
Hoe zich dat vertaalt naar regionale opdrachten moet nog worden berekend. ,,Als Friese corporaties werken we dan ook maximaal mee om de opgave te realiseren”, zegt Droste, die met de vereniging zeven Friese woningcorporaties vertegenwoordigt.

Ook WoonFriesland zegt de schouders eronder te gaan zetten. ,,We zijn blij met de afschaffing van de verhuurdersheffing die nu extra ruimte biedt om Fries huurdersgeld optimaal in te zetten voor Friese bewoners”, zegt een woordvoerder. Concreet wil WoonFriesland de komende tien jaar 1700 sociale en lage middenhuur woningen bouwen, zowel in de steden als in de dorpen. In 2025 moeten alle huizen van de corporatie tenminste energielabel C hebben of hoger.

Veel Friese gemeenten schroeven het aantal sociale huurwoningen de komende jaren op. Smallingerland wil tot 2030 driehonderd extra woningen voor deze groep bouwen, Leeuwarden krijgt de komende tien jaar achthonderd tot duizend extra sociale huurhuizen.

Haalbaarheid
Een deel van de Kamer, waaronder coalitiepartijen CDA en ChristenUnie, heeft twijfels over de haalbaarheid van de volkshuisvestingsplannen van De Jonge. Personeelstekort, gebrek aan bouwgrond, een tekort aan bouwmaterialen en de stikstofproblemen kunnen ertoe leiden dat de voorgenomen bouw niet wordt gehaald, stellen verschillende fracties.

,,Het tij zit niet mee”, erkent De Jonge gezien de stikstofcrisis en het tekort aan personeel en aan bouwmaterialen. ,,Ja, er is tegenwind, maar dit kan omdat het moet.”

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten zegt ‘overwegend tevreden’ te zijn met de gemaakte afspraken tussen het rijk en de woningcorporaties.

HFD 2 juli 2022

Lees verder

Geen 500 euro extra voor arme gezinnen

04-07-2022

Het kabinet komt dit jaar niet meer met een extra tegemoetkoming voor de armste huishoudens voor de sterk gestegen kosten voor levensonderhoud. Dat zei premier Mark Rutte na de ministerraad. De linkse oppositie had gepleit voor een extra toeslag van 500 euro, maar gaf eerder deze week al aan daar niet meer op te rekenen. Rutte bezweert dat het kabinet er ,,heel serieus” naar heeft gekeken. Maar uitvoeringsorganisaties hebben laten weten dat zij nog meer veranderingen in een lopend jaar niet aan zouden kunnen.

 

<FD 02.07.22>

Lees verder

Veertig woningen in Joure vervangen

28-06-2022

JOURE Woningstichting Accolade gaat veertig woningen in de wijk Westermeer in Joure vervangen. Volgens de stichting zijn de huizen te verouderd.

Het wooncomfort van de woningen aan De Scharcamp en De Finne laat te wensen over, schrijft wethouder Jos Boerland aan de gemeenteraad. Ze worden daarom vervangen door moderne, energiezuinige huurwoningen.

Accolade zelf meldt op de website dat de nieuwe woningen meer ruimte krijgen dan de bestaande. ‘De huizen hebben een verdieping.’ De woningen zijn bedoeld voor ‘één of twee personen of een klein gezin met kind’. Behalve de verbeteringen ziet de stichting ook kans om zes extra woningen te bouwen. Hoe de woningen er precies uit komen te zien, is nog niet bekend. Er is nog geen aannemer voor het project gevonden.

De huidige bewoners krijgen minimaal een jaar de tijd om te verhuizen. ‘Wij helpen hen hierbij.’ Accolade verwacht in 2023 te starten met de sloop en nieuwbouw.

Leeuwarder Courant / 27 juni 2022

Lees verder

Plannen 116 huizen bij Sneek

24-06-2022

In ontwikkelgebied Het Perk, aan de rondweg in Sneek, willen Elkien en Frisoplan 116 nieuwe appartementen, rijtjeshuizen en waterwoningen ontwikkelen. Het voorontwerp van het bestemmingsplan is goedgekeurd door het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Súdwest-Fryslân. Het gaat om het terrein waar voorheen garage Wander en de Friese Poort zaten. In het bestemmingsplan zijn 64 rijtjeswoningen en 24 waterwoningen opgenomen, daarvoor is Frisoplan verantwoordelijk. Elkien zorgt voor de ontwikkeling van 28 sociale huurappartementen. Als de inzagetermijn van 6 weken is verstreken, wordt er toegewerkt naar een definitief bestemmingsplan.

LC 23 juni 2022

Lees verder

Positieve ontvangst minder strenge bijstand

24-06-2022

Bij het projectbureau Budgetmaatje Fryslân van Solidair Friesland zijn ze blij dat mensen in de bijstand meer vrijheid krijgen. Coördinator Sandra Kwakman van Budgetmaatje Súdwest-Fryslân: ,,Het minder streng behandelen van gekregen boodschappen en zo is al langer bekend, maar dat het nu in regelgeving wordt vastgelegd is altijd beter.” Kwakman reageert op de brief van minister Carola Schouten (Armoede, Participatie en Pensioenen) aan de Tweede Kamer. Daarin staat dat mensen in de bijstand meer mogen bijverdienen en aan minder strenge regels hoeven te voldoen.

Budgetmaatje Fryslân staat mensen in de bijstand bij als er financiële problemen zijn. Die mensen krijgen het nu gemakkelijker, denkt Schouten. Toch blijft ze kritisch. Ze wijst op moeilijk te lezen brieven en onduidelijke procedures. Ook vindt ze dat bijstandsgerechtigden nog vaak van het kastje naar de muur worden gestuurd. ,,In de communicatie kan nog veel verbeterd worden. De brieven en formulieren zijn ingewikkeld, vooral voor migranten. Verder moeten aanvragen, regelingen, toeslagen, kwijtscheldingen en minimaregelingen elke keer opnieuw ingediend worden en worden mensen vaak doorgeschoven naar een collega.”

Boodschappen
Wethouder Hedwich Rinkes van Heerenveen zegt dat ze alle ontwikkelingen in het bijstandsdossier nauwgezet volgt sinds haar aanstelling in 2020. Rond deze tijd speelde in de gemeente een grote kwestie rondom de terugvordering van boodschappen van een bijstandsgerechtigde. In 2018 werd 14.000 euro gevorderd van deze persoon, die wel eens boodschappen kreeg van de ouders. Later bleek de vordering onrechtmatig te zijn, en moest ze teruggedraaid worden. De wethouder kon zich niet vinden in de strenge regelgeving. ,,Ik heb me heel erg verbaasd over de regels omtrent boodschappen en het ontvangen van giften. Ik snap dat er een grens moet zijn, maar daar ben ik wel van geschrokken.” In lijn met de minder strenge aanpak die minister Schouten voorstelt, wilde Rinkes al niet alle overtredingen bestraffen. ,,Bij ons was het al zo dat niet elke fout leidt tot boetes.” Rinkes benadrukt de menselijke maat die minister Schouten ook benoemt. ,,We moeten met hoofd en hart denken, maar misschien heeft het hart wel de overhand.” De wethouder meent dat de individuele aanpak hierbij goed kan uitpakken. Zo vindt ze dat er niet alleen hulp moet worden geboden bij het vinden en aanbieden van werk, maar ook moet worden gekeken naar wat een bijstandsgerechtigde verder nodig heeft. ,,We moeten kijken wat iemand daadwerkelijk verder helpt, misschien is dat niet werk maar bijvoorbeeld mentale hulp.”

Stap naar werk kleiner
Waar Rinkes de stap tot werken dus niet direct als cruciaal ziet, lijkt wethouder De Vries van Noardeast-Fryslân vooral te spreken over de mogelijkheden hiervoor. ,,We waren al bezig met dergelijke projecten. Het is mooi dat wanneer deze mensen participeren dat ze daar wat voor krijgen. We zijn wel eens kritisch op het kabinet, maar dit maakt ons heel enthousiast.” De Vries ziet de positieve gevolgen van werken en hiervoor beloond worden. ,,Het gaat om er toe doen, dat het mag lonen. De stap naar regulier werk wordt zo kleiner.”

Jorien de Keijzer - Kamerbrief
Het Friesch Dagblad 23 juni 2022

Lees verder

Seniorenblokkade?

13-06-2022

Senioren blokkeren de doorstroming op de woningmarkt. Dat lees je overal, dus zal het wel zo zijn. Toch? De feitelijke cijfers geven een ander beeld.

We denken vaak dat ouderen, met name de 75-plussers, tegenwoordig tot hun overlijden blijven wonen in het huis waar de kinderen zijn opgegroeid en de voorzieningen dichtbij zijn. Verhuizen naar een seniorenappartement of een verzorgingshuis is er niet meer bij, ook omdat ouderen door de overheid worden gestimuleerd langer thuis te wonen.

Intussen hunkeren doorstromers naar de vrijstaande huizen – ruim 17 procent in Friesland is in het bezit van 75-plussers – die nooit op de markt zouden komen.

Er waren op 1 januari van dit jaar 195.729 koopwoningen in Friesland, blijkt uit cijfers van het Kadaster. Babyboomers zijn veel makkelijker aan een huis gekomen dan de tegenwoordige generaties en zij maakten daar ook gretig gebruik van. Meer dan de helft (110.285) van de woningen staat op naam van 55-plussers, die ook ruim de helft van alle vrijstaande huizen bezitten.

Er is veel vraag naar vrijstaande huizen en twee-onder-een-kapwoningen. Maar staan daar wel verkoopborden in de tuin? Vaak wordt gedacht van niet, maar is dat ook zo?

 

DOORSTROOM

Dat valt mee. Sterker: van de vijf onderzochte woningtypes (appartement, tussen- en hoekwoning, twee-onder-een-kap, vrijstaand) kwam een vrijstaand huis vorig jaar het meest op de markt, en pas daarna de vooral door starters gewilde tussenwoningen en op de derde plek vinden we de half-vrijstaande woningen.

Wanneer we inzoomen op wie de huizen verkopen, valt op dat ouderen – met name 75-plussers – veel minder stilzitten dan wordt aangenomen. In Friesland verkoopt deze leeftijdsgroep zelfs vaker dan gemiddeld een huis (4 procent tegenover 3,8 gemiddeld). De doorstroom is bij huizenbezitters tot 45 jaar wel het hoogst, met 5,5 procent.

75-plussers zijn degenen die het vaakst – vorig jaar 584 keer – een vrijstaand huis verkopen. Dat kan niet los worden gezien van het feit dat deze groep een groot deel van deze huizen in het bezit heeft. Het aantal verkopen is onder andere zo hoog omdat ouderen komen te overlijden of door een andere zorgbehoefte. Ze verhuizen vaker dan anderen noodgedwongen. ,,En er zijn in Friesland ruim twee keer zoveel vrijstaande woningen dan tussenwoningen’’, stelt onderzoeker Martin Tillema van het Kadaster.

De meeste beweging op de woningmarkt is zichtbaar bij de 45-minners. Zowel bij de verkoop van appartementen, tussenwoningen, hoekwoningen en twee-onder-een-kapwoningen is het aandeel van deze categorie het grootst. Tussenwoningen zijn vaker in bezit van jonge woningeigenaren. Zij willen graag nog stappen maken en verkopen daardoor sneller.

 

LEVENSLOOPBESTENDIG

Er is weinig dynamiek bij de groep 65-75 jaar. Daar ligt het aantal verkopen relatief stukken lager dan bij andere leeftijdsgroepen. Dat duidt op onderliggende problemen. Er zijn nog altijd honderdduizenden levensloopbestendige woningen nodig, berekende de Vereniging Eigen Huis (VEH) onlangs. Tegen 2040 zal meer dan een kwart van de bevolking bestaan uit 65-plussers, aldus de organisatie. Een derde daarvan is ouder dan 80 jaar. Daarmee vormen ze de snelst groeiende

Volgens VEH-directeur Cindy Kremer moeten overheden, waaronder gemeenten, de tekorten snel omzetten in doelgericht beleid. ,,Velen van hen willen graag verhuizen, maar er zijn onvoldoende geschikte woningen. Daardoor blijven zij in een te groot huis wonen dat steeds meer zorgen en beperkingen oplevert.’’

Ouderen voelen zich goed in hun twee-onder-een-kapwoning of hun vrijstaande huis aan de rand van het dorp, weet ook Coen van den Heuvel, voorzitter van de Stichting Friese Ouderenbonden. Wie verhuist, gaat er vaak op achteruit. Van den Heuvel wijst ook nadrukkelijk naar senioren, die volgens hem moeten leren om oud te worden en al van tevoren moeten weten hoe ze hun leven willen inrichten. ,,Velen zijn onvoldoende voorbereid op ouder worden, ze moeten worden gestimuleerd om een grotere woning te verlaten voor een huis met minder slaapkamers maar wel voldoende ruimte.’’

Ook dat is geen sinecure. Volgens Van den Heuvel zijn veel seniorenappartementen die op de markt komen, amper geschikt voor ouderen. ,,Een woonkamer van 30 vierkante meter is heel normaal, maar probeer daar eens een kleine bank neer te zetten, als je afhankelijk bent van een rolstoel. Of een toilet van een vierkante meter: daar kom je met een rollator niet in.’’
 

ZELFSTANDIG

De meeste ouderen blijven steeds langer zelfstandig wonen. Zij zien lang niet altijd een reden om te verhuizen, zeker niet als ze nog gezond zijn. Toch ligt er een grote maatschappelijke druk op ouderen om dat wel te doen, constateerde promovendus Petra de Jong, die de verhuismobiliteit en woonvoorkeuren van ouderen in Nederland onderzocht.

De Jong toonde aan dat indien ouderen de keuze voorgelegd krijgen, zij met grote meerderheid de voorkeur geven aan hun huidige woonsituatie.

Gaat het om gebrek aan mogelijkheden of willen ze simpelweg niet? ,,Ze zijn vaak gehecht aan hun huis, waar ze al heel lang wonen en omdat er al veel is afgelost, wonen ze ook nog eens relatief goedkoop’’, stelt De Jong. ,,Dan is een stap van zo’n groot huis met lage lasten naar een kleinere woning met hogere lasten niet zo aantrekkelijk. En daarnaast is verhuizen een hele opgave voor ouderen en die stap willen ze het liefst zo lang mogelijk uitstellen.’’

Voor ouderen is het van belang dat een woning aan een aantal randvoorwaarden voldoet: voorzieningen dichtbij en toegankelijkheid. De Jong: ,,Dit weten we al jaren, maar met een standaard seniorenwoning trek je ze niet over de streep om te verhuizen.’’

 

WOONBEHOEFTE

De cijfers laten dus zien dat ouderen niet minder vaak verkopen dan andere leeftijdsklassen. Ze functioneren wat dat betreft niet anders op de woningmarkt dan bijvoorbeeld gezinnen.

Waarom denken we dat dan wel? ,,Ik vermoed dat het sentiment komt doordat deze ouderen relatief vaak een ruime woning bezitten en daar met twee personen of soms ook alleen wonen’’, probeert onderzoeker Tillema een verklaring te vinden. ,,Het ‘probleem’ is waarschijnlijk veel meer dat de verhouding tussen huishoudensgrootte en de grootte van de woning niet goed in balans is. Dat los je niet zomaar op.’’

Tillema: ,,Zolang er geen passend alternatief is, zullen ouderen niet eerder gaan verhuizen. Daar komt bij dat mensen ergens een heel leven hebben opgebouwd en zich er thuis voelen. Als we willen dat ouderen eerder hun grote woning verkopen, dan zal er goed gekeken moeten worden wat hun woonbehoefte is. Denk aan een kleine tuin, in de buurt van leeftijdsgenoten wonen. Dat moet dan financieel ook aantrekkelijk zijn. Pas dan kan er iets veranderen.’’

 

 

 

Kleiner wonen lukt niet, dan maar verbouwen

Kleiner wonen lukt niet, dan maar verbouwen

 

Marian (67) en Lieuwe (69) Dirksma uit Wolvega probeerden de afgelopen jaren uit alle macht een levensloopbestendig huis of appartement te bemachtigen. Ze wonen sinds 1985 in een premiewoning waar hun twee kinderen zijn grootgebracht. Die zijn de deur uit en het gepensioneerde echtpaar – ze waren beiden actief in het onderwijs – bleef achter in een huis met drie slaapkamers.

Maar wat moet je met al die ruimte? Kleiner wonen? Dat is bijna ondoenlijk, want de concurrentiestrijd op de woningmarkt is hevig. Huizen met een slaapkamer op de begane grond zijn al helemaal nauwelijks te krijgen. Of je moet de garage willen verbouwen.

Ze hebben het altijd goed gehad, daarover zijn Marian en Lieuwe eerlijk. Na hun schooltijd kregen ze direct een baan en een huis kopen was ook geen probleem. Dat er nu met een beschuldigende vinger naar ouderen wordt gewezen als een van de oorzaken van het gebrek aan doorstroming op de woningmarkt, steekt wel. ,,Het is niet terecht’’, stelt Marian. ,,Mensen moeten van de overheid langer thuis blijven wonen, maar alternatieven zijn er niet. Er worden hier in Wolvega in de Lindewijk ook vooral eengezinswoningen en vrijstaande huizen gebouwd. Ik mis de huisvesting voor senioren. Je kunt toch niet alleen grote huizen bouwen?’’

Het is een ratrace op de woningmarkt, concludeerden de Dirksma’s vorig jaar. Je zult fors moeten overbieden om iets te kunnen kopen en moet in razend tempo beslissen of je überhaupt tot bezichtiging wilt overgaan. Als een makelaar ’s ochtends een huis op Funda zet, zijn aan het einde van de dag alle plekjes voor bezichtigingen volgeboekt. ,,En dan heb je niet de tijd om je er even in te verdiepen’’, zegt Marian. ,,Het gaat wel om het huis waarin wij oud willen worden.’’

De twee hebben uiteindelijk een handvol huizen daadwerkelijk bezichtigd. Soms een appartement, soms een kleiner woonhuis. Eén woning beviel wel, maar de bezichtiging viel samen met het overlijden van Marians vader. Lieuwe: ,,Dat konden we er toen niet bij hebben.’’

De Dirksma’s ondervonden vooral concurrentie van starters en die stress wilden ze uiteindelijk niet meer. Ze besloten tot de verbouwing van hun eigen huis. Marian en Lieuwe hebben nu een slaap- en badkamer op de begane grond. ,,We willen oud worden op de plek waar we ons thuis voelen’’, zegt Marian.

Ze zijn beiden nog topfit, maar willen voorkomen dat hun kinderen worden opgezadeld met hun fysieke ongemakken, op het moment dat die onverhoeds mochten komen. ,,De ouders van Lieuwe woonden in een eengezinswoning en verhuisden op een gegeven moment naar een seniorenwoning’’, vertelt Marian.

Toen Lieuwes vader overleed bleef zijn moeder alleen achter. Zij voelde zich daar niet meer prettig en vertrok naar een aanleunwoning. Lieuwe: ,,Ze heeft haar laatste week nog in een verzorgingshuis doorgebracht. Het ging van kwaad tot erger en wij willen dat beslist niet. Nu we levensloopbestendig wonen, zijn we voorbereid op de toekomst.’’

 

 

<LC 11.06.22> 

Lees verder

Extra inkomenssteun nodig voor energie

10-06-2022

Topvrouw Essent voorziet voor 2023 fors hogere energierekening

Energierekeningen zullen voor consumenten nog verder oplopen. Prijsstijgingen waren al stevig, waarvoor de overheid minima compenseert met 800 euro. Maar komende maanden en in 2023 wacht Nederlanders waarschijnlijk een veel sterkere toename. Extra steun is nodig, bepleiten energiebedrijven.

‘We weten dat de energierekeningen voor de komende maanden hoog zijn”, aldus Resi Becker, de nieuwe ceo van Essent, het grootste energiebedrijf van Nederland. „De overheid helpt al. Maar ik denk dat we goed moeten kijken naar maatregelen om ook komende maanden en na dit jaar de energierekening te verlagen.”

Het kabinet is druk bezig om voldoende gas binnen te halen nu Rusland zijn kranen dichtdraait. „Heel belangrijk. Maar de urgentie dat energie in Nederland betaalbaar blijft, is er ook. Met de ontwikkeling van de hoge gasprijs en de geopolitieke onzekerheid door Oekraïne, is er een stap nodig om die betaalbaarheid ook straks te garanderen”, zegt Becker, van het bedrijf dat 2,4 miljoen klanten bedient via de merken Essent, Vandebron en Energiedirect.

Becker werkte bijna 24 jaar bij PostNL, recent als directeur mail. Een vervolgstap als bestuursvoorzitter bij PostNL „was niet mijn ambitie”, zegt de als technisch bedrijfskundige opgeleide dochter van een gezin van zes kinderen uit het Zuid-Limburgse Valkenburg.

Om de financieel hardst getroffen klanten te bereiken, pleit de Essent-bestuurder ervoor meer informatie te delen met energiemaatschappijen. „We doen er al alles aan om hen heel vroeg te bereiken, hen bewuster te maken, te laten zien waar de eindafrekening naartoe gaat. Daar zitten we bovenop”, stelt zij.

„Huishoudens voor wie de rekening problematisch wordt, weten vaak niet of er hulp is en welke specifiek geschikt is. De overheid zou kunnen helpen door meer toegang tot informatie van verbruik te bieden”, aldus Becker.

Nu beperkt de privacywet AVG inzicht in het verdere gebruik van klantgegevens. Als we verbruiksdata kunnen koppelen aan onze klanten, zullen we vroeg contact opnemen met mensen die in problemen komen. Dan kunnen we hulp aanbieden. Zo voorkomen we veel betalingsproblemen.”

Om zulke problemen snel voor te zijn, wil Essent dat de van overheidswege toegezegde 800 euro aan minima – die via het Gemeentefonds nog niet overal is uitgekeerd – door energiebedrijven worden verrekend. Dat verlaagt de energierekening direct, en het voorkomt dat het geld aan andere zaken wordt uitgegeven, verduidelijkt Becker. „Het is ons vak, we zijn de hele dag bezig met energie. We kennen de complexiteit van sommige gevallen. Laat ons die kwaliteiten inzetten.”

Het kabinet en de privacytoezichthouder zijn nog niet van zins om haar hierin tegemoet te komen.

Na het onweer van 2021 en dit jaar, waardoor zeker 500.000 mensen met ‘energiearmoede’ leven, nadert nu een storm. Sinds 2021 waarschuwt Essent dat de hoge energierekeningen „steeds meer mensen gaan raken.” De grote vier energieleveranciers in Nederland bundelden hun krachten en bieden gezamenlijk via de site Geldfit hulp. Ook Vattenfall deed deze week een oproep aan het kabinet voor meer compensatie.

Met de tweejaarlijkse tariefaanpassing, gebaseerd op de inkoopprijzen van energie, verhoogde Essent de variabele energierekening per 1 juli met 25 tot 30 procent. Klanten betalen gemiddeld 50 euro per maand extra. Vanuit Den Bosch versturen honderden medewerkers tips en signalen naar klanten die willen besparen. Becker: ,,Het vroeg signaleren van problemen met de rekening blijkt te werken. Klanten zijn al tussen 15 en 20 procent minder gaan verbruiken dan we normaal in deze periode zouden zien. We hebben mazzel gehad met het warme weer. Met extra maatregelen als isolatie besparen we ook steeds meer. Het is de vraag of dit zo blijft als de winter komt.” De eigen klanttarieven kunnen niet omlaag, zegt Becker. Omdat Essent tegen hoge prijzen moet inkopen. Essent boekte in 2021 4,1 miljard euro omzet, bij 90 miljoen euro winst. Dit jaar investeert moederbedrijf E.ON 5,3 miljard euro, ook in Nederland.

 

<LC 09.06.22>

Lees verder

BALK | Geld voor plan om gasvrij te worden

10-06-2022

Een project om Balk gasvrij te maken, krijgt 175.000 euro van de gemeente De Fryske Marren. Het gaat om de projectkosten voor 2022. Dat meldt de gemeente. Het project, Warmtenet Balk, zoekt uit op welke manier ongeveer 1900 woningen en 250 andere gebouwen in het dorp van het gas gehaald kunnen worden. Afgelopen maand is een onderzoek uitgevoerd waaruit blijkt dat in een aantal wijken aquathermie een mogelijkheid is. Met die techniek kunnen gebouwen worden verwarmd of verkoeld met water. Op andere plekken wordt gekeken naar bijvoorbeeld warmtepompen. Uitdagingen zijn er ook, schrijft de gemeente. ‘Zo zijn de historische gebouwen langs De Luts een uitdaging.’ Het project heeft tot en met 2025 1,7 miljoen euro nodig. Dat geld is nodig voor onder meer het technisch ontwerp.
 

<LC 09.06.22> 

Lees verder

Plan 4300 woningen in zuidoosten van Friesland

09-06-2022

De woningkrapte is ook voelbaar in de regio Zuidoost-Friesland en daarom moet er ruimte komen om er tot 2030 maximaal zo’n 4300 woningen bij te bouwen.

Dat schrijven Opsterland, Smallingerland, Heerenveen en de beide Stellingwerven aan de provincie in hun voorstel voor nieuwe woningbouwafspraken. Er is in Zuidoost-Friesland zeker behoefte aan ruim 3300 extra woningen, zo stellen de vijf gemeenten op basis van de verwachte bevolkingsgroei in de regio. Maar omdat bouwplannen soms vertraging oplopen of geen doorgang vinden, willen de gemeenten 130 procent aan projecten kunnen plannen.

Dat komt neer op ruim 4339 woningen tot 2030, verdeeld over Heerenveen (1447), Smallingerland (1332), Weststellingwerf (611), Opsterland (533) en Ooststellingwerf (416). Iets meer dan de helft van de woningen moet worden gebouwd op locaties buiten de bebouwde kom. Binnen de bebouwde kom is vrij bouwen slechts in een aantal kernen mogelijk, zoals Drachten (Smallingerland) en Gorredijk en Beetsterzwaag (Opsterland).

Ooststellingwerf heeft als enige gemeente een aparte afspraak gemaakt met de provincie om vrij bouwen binnen alle dorpskernen mogelijk te maken. Dat geeft volgens de gemeente meer ruimte om te voldoen aan plannen van projectontwikkelaars.

De regionale woningbouwafspraken voor Zuidoost-Friesland vormen een belangrijk kader voor de woonvisies van de verschillende gemeenten. In de vorige afspraken met de provincie werd uitgegaan van zo’n 3400 woningen in de regio tot 2026.

 

<LC 08.06.22>

Lees verder

Alle huizen snel isoleren

09-06-2022

De provincie Fryslân komt met een plan om Friezen te helpen met het zo snel mogelijk isoleren van hun huis.

,,De enerzjy-earmoed ferbitteret, sa docht bliken út ûndersyk fan it Fries Sociaal Planbureau. Ik haw dêr wol soargen oer”, zegt gedeputeerde Sietske Poepjes. ,,Ik fernim it sels al, en do silst mar gjin deputearresalaris hawwe, en ik haw ek gjin bern.” Volgens een rapport van onderzoeksinstituut TNO van september vorig jaar is de energiearmoede vooral groot in het noorden van Fryslân.

Friese gemeenten, energiecoöperaties, maatschappelijke organisaties, woningcorporaties en de provincie willen samen het tempo van het isoleren verhogen. Dat tempo ligt nu namelijk te laag, stellen de partijen. Isoleren kan al met kleine aanpassingen, zegt Poepjes, zoals het plaatsen van tochtstrips bij ramen en deuren. Ook kunnen huizen met dubbelglas worden geïsoleerd of kan de thermostaat een paar graden naar beneden.

De provincie wil dit najaar beginnen met de eerste proeven. De resultaten daarvan worden verwerkt in de provinciebrede aanpak onder de naam Aanvalsplan Isoleren Fryslân. Het plan is een Friese versie van het nationale isolatieprogramma, dat deze maand meer invulling van het rijk moet krijgen. Begin april kondigde het ministerie dit plan al aan. Het doel is om 2,5 miljoen woningen te isoleren, met extra aandacht voor de huizen met energielabel E, F en G. Het kabinet maakt daarvoor in totaal vier miljard euro vrij tot en met 2030. Het Aanvalsplan Isoleren Fryslân wordt betaald van rijksgeld.

Energiebank

Naast dit plan wil de provincie ook een Energiebank oprichten. De Energiebank Fryslân moet mensen helpen die te maken hebben met energiearmoede. Mensen worden begeleid in het nemen van de juiste maatregelen en de financiering ervan, via subsidies en toeslagen bijvoorbeeld. Het moet ook een bepaalde ,,huverichheid” wegnemen om met energiemaatregelen (en -subsidies) aan de gang te gaan, zoals Poepjes vooral bemerkt bij oudere generaties.

De energiecoaches die al actief zijn bij gemeenten kunnen bovendien nog meer doen. Helemaal nu de hybride warmtepomp vanaf 2026 bij de vervanging van cv-ketels verplicht wordt, zegt de gedeputeerde. En die warmtepompen zouden ook gezamenlijk met overheden kunnen worden ingekocht, in de vorm van ,,in nij PEB” (Provinciaal Energiebedrijf, zoals Fryslân dat voor de privatisering kende). ,,Wy keapje mei-inoar gas yn, en sa kinst ek nei dat soarte fan dingen sjen: mei ús allen waarmtepompen ynkeapje.”

 

<FD 08.06.22>

Lees verder

Vanaf 2030 verbod op verhuur slecht geïsoleerde woningen

07-06-2022

De verduurzaming van woningen, winkels en andere gebouwen moet ,,aanzienlijk versnellen” om doelen voor 2030 te halen.

Naast financieringsregelingen, komen er om dit te bereiken ook een stappenplan voor verduurzaming en wettelijke eisen aan huurwoningen. Slecht geïsoleerde huurwoningen zouden, zowel in de sociale als private sector, vanaf begin 2030 niet meer verhuurd mogen worden. Dat staat in een programma dat woonminister Hugo de Jonge heeft ontwikkeld voor de bebouwde omgeving, waarin hij de plannen uit het coalitieakkoord uitwerkt.

De minister wil dat een duurzame woning voor iedereen te realiseren is, met ondersteuning en subsidies. Zo wil hij het onder meer mogelijk maken dat mensen met lagere inkomens tegen 0 procent rente kunnen lenen om hun woning energiezuiniger te maken. Ook wil De Jonge andere voorwaarden versoepelen zodat meer mensen via aantrekkelijke regelingen aan de slag kunnen met de isolatie van hun huis, de aanschaf van een (hybride) warmtepomp en een fornuis op elektriciteit. Eerder maakte het kabinet al bekend dat per 2026 de warmtepomp of een duurzaam alternatief verplicht wordt bij vervanging van een cv-installatie.

De gebouwen met de slechtste energielabels (E, F, G) worden als eerste aangepakt. In totaal moeten in 2030 zeker 2,5 miljoen woningen worden geïsoleerd. Daarvoor was al een nationaal programma bedacht. Een duurzame woning voor iedereen ,,is goed voor het klimaat, voorkomt een hoge energierekening en maakt ons minder afhankelijk van aardgas”, aldus De Jonge.

 

<LC 02.06.22>

Lees verder

Handen af van Fries huurdersgeld

06-06-2022

Directeur-bestuurder Sigrid Hoekstra van WoonFriesland maakt zich hard voor het behoud van Fries huurdersgeld. Den Haag moet daarvan afblijven. ,,Elke cent die we hebben, willen we uitgeven aan onze bewoners.’’

In jaarverslagen van woningcorporaties kwam het telkens weer terug: die vermaledijde verhuurderheffing hing als een molensteen om de nek. Ambities waren er volop, maar deze konden niet allemaal worden waargemaakt. Door de overheid.

De heffing is in 2014 door de rijksoverheid ingevoerd als belastingmaatregel voor sociale huurwoningcorporaties en particuliere verhuurders die meer dan vijftig sociale huurwoningen in hun bezit hebben.

Het was een stevige lastenverzwaring die WoonFriesland sinds de invoering tientallen miljoenen euro’s per jaar kostte. Geld dat niet kon worden besteed aan nieuwbouw, renovatie, verduurzaming en leefbaarheid, was een veelgehoorde klacht vanuit corporaties en huurdersverenigingen.

De overheid schaft de verhuurderheffing per 2023 af. Dit jaar is er al een forse afbouw. Die zorgt voor opluchting en mogelijkheden.

De komende jaren wil WoonFriesland, actief in zestien gemeenten, 1700 woningen laten bouwen in de provincie. Nu bezit de corporatie ruim 21.000 huizen en overige verhuureenheden. In 2050 moet alles CO2-neutraal zijn, een ambitie die – aldus het jaarverslag – verwezenlijkt kan worden door de verlaging en afschaffing van de verhuurderheffing.

Directeur-bestuurder Sigrid Hoekstra en directeur bedrijfsvoering Jan Kruijer zitten niet stil. Het duo holt van de ene naar de andere afspraak. Tijd voor een interview kan er wel gemaakt worden. We spreken Hoekstra en Kruijer op het hoofdkantoor van WoonFriesland in Grou.
 

De verhuurderheffing gaat eraf. Goed nieuws, maar daarmee is vast niet alles opgelost.

Hoekstra: ,,Nee, er is heel wat gaande. De wereld staat op z’n kop en dat merken wij ook. We willen de huren zo betaalbaar mogelijk houden maar dat is tegelijk wel onze belangrijkste inkomstenbron. De bouwkosten en onzekerheden nemen toe. Dan heb ik het over stikstofproblematiek, of er nog voldoende bouwvakkers zijn en wij moeten ook beschikbare kavels vinden.’’
 

Kan het geld dat nu overblijft direct worden geïnvesteerd?

Kruijer: ,,De politiek vergeet weleens te melden dat wij nu ook meer vennootschapsbelasting betalen en dat is best fors: 25 procent gaat terug naar de overheid. Dus effectief houd je 75 procent van die verhuurderheffing over.’’
 

Dat gaat nog altijd over flink wat miljoenen. Dit wordt allemaal gebruikt?

Hoekstra: ,,Als we Fries huurdersgeld hier niet uitgeven, kunnen die middelen door het Rijk worden herverdeeld tussen regio’s waar tekorten zijn. Het is voor ons het grootste gevaar als wordt gezegd: ‘Jullie maken dat geld onvoldoende op, dan kunnen wij er wel wat mee’. Wij zijn een Fries bedrijf en willen de huurinkomsten hier houden en bestemmen voor onze bewoners. Daarvoor moeten we wel afspraken maken voor de korte en lange termijn over woningbouw. En het is ook nodig, want het aantal reacties op huurwoningen stijgt en de vraagdruk is toegenomen. Het inkomen van de Friese huurder ligt ook fundamenteel lager dan in de rest van Nederland, waar de vraagdruk misschien wel hoger is. Maar Friezen zijn meer aangewezen op sociale huur.’’

Hoekstra: ,,Het overhevelen van financiële middelen naar andere regio’s komt voort uit een solidariteitsprincipe, maar het is voor ons een bedreiging als de overheid daaraan gevolg geeft. Het dwingt ons tot een pakket van maatregelen om zelf inhoud te geven aan de ruimte die is ontstaan door de afschaffing van de verhuurderheffing. Het is essentieel om plannen te maken om aan minister Hugo de Jonge te laten zien dat het geld hier nodig is voor het verbeteren en verduurzamen van onze bestaande woningvoorraad én voor nieuwbouw. We laten het niet liggen, dat zou fout zijn. Elke cent die we hebben, willen we uitgeven aan onze bewoners. Eigenlijk wil ik tegen Den Haag zeggen: ‘Handen af van Fries huurdersgeld’. Ik zeg het maar even zo.’’

 

Wat gaan jullie doen met dat vrijgekomen geld?

Kruijer: ,,7 procent van onze voorraad heeft een slecht label. Je wilt huurders met een hoog energieverbruik met voorrang helpen om dat zo snel mogelijk naar beneden te krijgen.’’

Hoekstra: ,,De bestaande bouw moet inderdaad versneld worden verduurzaamd. Gemiddeld zitten we al sinds 2019 op label B met ons bezit, maar de woonlasten van al onze huurders moeten behapbaar blijven. De huursom is niet eens het probleem: de energierekening nekt de mensen. We willen de keukens en badkamers eigenlijk aanpakken, maar als je moet kiezen tussen een andere tegel of een ander kastje in de keuken en het isoleren van de buitenkant van een woning, dan geven wij gezien de energiearmoede bij veel van onze bewoners isoleren en verduurzamen voorrang. Daarna gaan we kijken naar de kwaliteit van de binnenkant. Dat heeft ook te maken met circulariteit: waarom zou je een goeie badkamer afbreken terwijl je kunt inzetten op verduurzaming? Dat heeft namelijk direct effect op de portemonnee van bewoners.’’

Kruijer: ,,Er zijn nog veel meer opgaven. Sommige flats moeten we bijvoorbeeld bouwkundig verbeteren, en er is met name bij ouderen behoefte aan meer gemeenschappelijke ruimtes. Dat willen we faciliteren en daarom willen we extra investeren in leefbaarheid en langer zelfstandig thuis wonen.’’

 

Zetten jullie daarnaast in op nieuwbouw of ook op aankoop? In maart maakte WoonFriesland bekend 49 appartementen in Burgum van Accolade over te nemen. Zijn er nog meer van dit soort mogelijkheden?

Hoekstra: ,,We zijn de afgelopen jaren gegroeid met 750 woningen, aankoop en nieuwbouw. Als corporaties zich ergens terugtrekken, kijken we altijd of we daar kunnen instappen. Tegelijk willen we vooral zelf bouwen, want netto wil je sociale woningen toevoegen.’’
 

Verkopen doen jullie zelden. Toch zijn drie huizen in Oosterstreek na een oudejaarsstunt, waarbij de woningen werden ‘gekraakt’, tegen de taxatiewaarde van de hand gedaan.

Hoekstra: ,,Deze huizen stonden al leeg en we hebben lang gedubd over wat we ermee moesten. Heel eerlijk: we waren ook wel gecharmeerd van de actie en dan moet je ook kijken naar sociale koop. Dit was maatwerk, want in principe verkopen we niet.’’

Kruijer: ,,We knappen ze eerst op en het kost ook behoorlijk wat om ze in redelijke staat op te leveren. Dat moet ook wel, want je wilt niet meewerken aan verpaupering.’’
 

Als een woningcorporatie geld nodig heeft, kunnen de huren in principe ook omhoog. Dat doen jullie niet altijd.

Hoekstra: ,,Dat is voor ons inderdaad een dilemma. We hebben een zeer voorzichtig beleid, maar daar zit wel spanning op. Vorig jaar waren de huren bevroren, maar de kosten liepen wel door. Eén jaar huurbevriezing over een langere periode, betekent dat we meer jaren tientallen miljoenen minder inkomsten hebben, hetgeen we dan niet kunnen investeren in bijvoorbeeld woningverbetering. Als Den Haag besluit dat de huren weer worden bevroren, dan hollen onze inkomsten achteruit en gaan de kosten weer omhoog. Wij willen niet naar hoge huren, maar hebben genoeg inkomsten nodig om te bouwen, onderhoud te plegen en te renoveren.’’

Kruijer: ,,De huren kun je ieder jaar gemiddeld met 2,3 procent verhogen. Wij zaten vorig jaar op 1,6 procent, een deel van de huurders betaalde zelfs niets extra. Je mag het niet zeggen, maar we doen daarmee onszelf tekort. Die 2,3 procent hebben we eigenlijk wel nodig in deze omstandigheden. Maar dat willen we niet. Het moet betaalbaar blijven.’’

 

<LC 04.06.22>

 

Lees verder

SNEEK | Coalitie Sudwest zet in op woningbouw

02-06-2022

De gemeenteraad van Súdwest-Fryslân bespreekt dinsdag het coalitieakkoord ‘Grutsk en tichtby’ dat de partijen PvdA, CDA en FNP hebben gesloten.

De drie coalitiepartijen zeggen in hun akkoord dat ze er de komende vier jaar naar streven dat voor iedere inwoner van Súdwest-Fryslân de basis op orde is. Om dat doel te bereiken willen ze onder meer inzetten op meer regie op de woningmarkt. Zo richt de coalitie zich op de bouw van minimaal duizend woningen en wil ze corporaties helpen met het realiseren van meer huurwoningen.

Ook als het gaat om bijvoorbeeld duurzaamheid en economie zijn er serieuze ambities, onder meer bij de ondersteuning van startende ondernemers. Andere plannen uit het akkoord zijn onder meer het verbeteren van de verkeersveiligheid en ervoor zorgen dat arme families de weg naar hulpregelingen beter weten te vinden.

Als wethouders zijn naar voren geschoven: Henk de Boer (FNP), Marianne Poelman (PvdA), Michel Rietman (PvdA), Petra van den Akker (CDA) en Bauke Dam (CDA). Alleen Bauke Dam zat in het vorige college.

 

<FD 28.05.22>

 

Lees verder

Steviger grip op de huurmarkt helpt wel, maar de vraag is of het genoeg is

02-06-2022

Minister Hugo de Jonge van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening wil per 2024 een groter deel van de vrije huursector reguleren. Midden- inkomens moeten hierdoor makkelijker aan een huurhuis komen. Lovenswaardig, vinden Friese betrokkenen, maar de vraag is ook of het genoeg is.

Door de invoering van een puntensysteem kunnen verhuurders in de vrije sector straks niet meer zelf bepalen hoeveel huur ze voor een woning vragen, zoals in de sociale huursector al gebeurt. Dat moet tot lagere huurprijzen leiden. Als het aan De Jonge ligt gaat daarnaast onder meer de huurtoeslag op de schop en wordt de huur voor mensen met een laag inkomen verlaagd. Plannen om huurders en kopers beter te beschermen en de oververhitte woningmarkt in beweging te krijgen.

,,Fijn dat de minister met veel energie de problemen op de woningmarkt gaat aanpakken”, vindt Marian Sprenkeler, woordvoerder van woningcorporatie WoonFriesland. ,,Goed ook dat hij zich richt op oplossingen voor de lage en middeninkomens. Voor deze groepen is het nu inderdaad erg moeilijk om een huis te krijgen.”

Gert Brouwer, algemeen directeur van huurdersvereniging De Bewonersraad, vindt het goed dat er paal en perk gesteld wordt aan de soms exorbitant hoge huren in de vrije huursector. ,,Als belangenvereniging komen wij op voor mensen met een smalle beurs, al hebben wij vooral zicht op de sociale huursector.”

Daarbinnen ligt de huurgrens momenteel op 763 euro voor een woning van 144 punten. De Jonge wil het puntensysteem oprekken zodat 90 procent van de woningen straks in de gereguleerde sector valt en niet meer dan 1000 à 1250 euro per maand mogen kosten.

Excessen

,,Dit helpt denk ik wel tegen de excessen”, zegt Brouwer. ,,Mooi is ook dat het puntensysteem huurders een handvat geeft om met hun verhuurder in gesprek te gaan over verlaging van de huurprijzen. En bij onevenredige bedragen kunnen ze naar de huurcommissie stappen. Een uitspraak daarvan is alleen niet bindend.”

Een oplossing voor mensen in nood ziet hij in de plannen nog niet. ,,Als je bijvoorbeeld net gescheiden bent en daardoor snel een andere woning nodig hebt, is de wachttijd bij corporaties zo’n een tot drie jaar. Daardoor worden deze mensen in de armen van de private verhuurders gedwongen. Zo’n 80 procent daarvan doet zijn werk netjes, maar je hebt er ook slinkse cowboys bij.”

Nog geen prikkel

Een verschuiving van huurders die de sociale huursector verruilen voor de vrije verwacht hij ook niet direct. ,,Er zijn bijvoorbeeld wel ouderen die nu in een eengezinswoning wonen en wel naar een seniorenwoning willen. Maar zelfs als de huur van die seniorenwoning straks 700 euro per maand bedraagt in plaats van 900 en die van hun huidige woning 500 euro per maand, dan is er nog steeds geen prikkel om te verhuizen.”

Lovenswaardig, noemt Leeuwarder wethouder Hein de Haan, met wonen in portefeuille, de bemoeienis van De Jonge met het woonbeleid. Ook is hij lid van de commissie Ruimte van de Vereniging Nederlandse Gemeenten, Wonen en Mobiliteit, en van de Taskforce Nieuwbouw Woningcorporaties, die de bouw van sociale huurwoningen en flexwoningen ondersteunt.

In die hoedanigheid zit hij zelf ook met De Jonge om tafel om het woonbeleid vorm te geven. ,,Het puntensysteem in de vrije huursector vind ik een goede zaak”, zegt hij. ,,Maar over een aantal andere programmalijnen heb ik wel zo mijn zorgen.”

Huurtoeslag

Als voorbeeld noemt hij de plannen om de maximale huurgrens van 763 euro voor de huurtoeslag te schrappen. Meer mensen moeten hierdoor in aanmerking komen voor huursubsidie. De Haan: ,,Mijn ervaring is dat vooral bij de mensen met het minste geld de lasten het meest onder druk staan. De huurtoeslag is een van de dingen die het rijk juist al heel goed uitvoert. Ik zou dus willen zeggen: kijk uit, gooi een goed systeem niet weg voor je goede vervanging hebt.”

Om het woningtekort tegen te gaan belooft het kabinet voor de komende jaren 900.000 nieuwe woningen, waarvan ongeveer een derde sociale huurwoningen. ,,Maar wooncorporaties gaan ook een deel van hun bestaande woningen verkopen en slopen”, weet De Haan. ,,Wat er netto toegevoegd wordt aan sociale huurwoningen is daardoor veel minder. Sterker: hierdoor dreigt het percentage sociale huurwoningen zelfs terug te lopen. Ook een zorgenpunt dus.”

Vooral voor de Randstad

Peter de Vos van makelaarskantoor Rotsvast in Leeuwarden en Groningen ,,kan er wel inkomen” dat De Jonge wil ingrijpen in de vrije huursector. Hij moet de plannen nog beter bestuderen om er echt iets van te vinden, zegt hij, maar hij vermoedt dat ze vooral betrekking zullen hebben op de Randstad. ,,De precieze effecten voor ons kan ik nog niet overzien, maar als bij ons 5 procent van de huur boven die 763 euro uitkomt dan is dat al veel. In steden als Rotterdam, Den Haag en Utrecht is dat wellicht anders. En verhuurders die slecht voor hun huurders zorgen komen er bij ons ook niet in. We zijn denk ik flexibel genoeg om ons aan te passen aan de eventuele nieuwe regels.”

 

<FD28.05.22>

Lees verder

VLIELAND | Oud-burgemeester Vlie haalt uit naar raadslid

01-06-2022

Het komt maar zelden voor, een oud-burgemeester die zich uitspreekt over de actuele politiek. Toch gebeurt het nu Vlieland.Aanleiding is de vermeende integriteitskwestie die werd onthuld door Dick Visser, de wethouder van Nieuw Liberaal Vlieland (NLV). Deze stapte afgelopen dinsdag op na een motie van wantrouwen. In zijn afscheidsrede deed hij een boekje open over raadslid Robert Lanting van Lijst Fier. Die zou in september 2019 zijn vertrokken als gemeentesecretaris na een vertrouwensbreuk.

Wat volgde was een lange blog op lijstfier.nl. Daarin bevestigt Lanting weliswaar de breuk, maar spreekt hij ook over ‘wederzijdse instemming’. Verder schrijft hij herhaaldelijk over de rol van toenmalig burgemeester Tineke Schokker.

Die zou onder meer haar netwerk hebben aangeboord om een nieuwe baan voor hem te regelen. Een en ander zou vervolgens zijn ‘bezegeld met het elkaar geven van een handdruk’, waarna hij uiteindelijk aan de slag kon bij de provinsje Fryslân.

Hoe de vertrouwensbreuk is ontstaan wil hij nog altijd niet zeggen, zo blijkt uit een reactie onder zijn toelichting. ‘Alles wat ik er meer over zeg raakt aan de afgesproken vertrouwelijkheid en ik vraag een ieder dat te respecteren.’

Een paar dagen later verscheen onder dezelfde blog een reactie van oud-burgemeester Schokker. ‘De vertrouwelijkheid is geschonden terwijl Lanting niet het volledige verhaal bekend wil maken.’ Een ongebruikelijke ingreep, licht Schokker toe. „Als je vertrokken bent als burgemeester, dan hou je afstand. Dan bemoei je je er helemaal niet meer mee. Zo sta ik er ook in, maar in het commentaar werd ik er toch bij betrokken.”

In haar reactie stelt ze verder dat Lanting ‘een deel van de feiten’ naar buiten heeft gebracht. ‘Nu ik ongewild word betrokken bij deze ontboezemingen beraad ik me op mijn positie en mijn rol in het geheel.’

Of ze met deze opmerking zinspeelt op verdere onthullingen over de integriteitskwestie? „De kans dat er geen reactie komt, is het grootst.” Ze is in ieder geval niet boos op Visser, die de kwestie ter tafel bracht. „Ik heb altijd heel veel waardering gehad voor beide wethouders.” En wat ze verder van alle tumult vindt? „Het is vreselijk. Dit gun je geen gemeente, en zeker niet Vlieland.”

Opvallend genoeg heeft de aangezwengelde kwestie mede gezorgd voor een doorbraak in de coalitieonderhandelingen. Inmiddels praten Lijst Fier (LF) en Algemeen Belang Vlieland (ABV) weer over een meerderheidscoalitie.

Eerder liepen de gesprekken onder meer spaak omdat LF zich niet kon vinden in de wethouderskandidaat van ABV. Als alternatief was een constructie verzonnen waarbij LF twee wethouders zou leveren, gesteund door ABV middels een gedoogconstructie. Nu Lanting van LF zich na alle ophef heeft teruggetrokken als wethouderskandidaat, zien beide partijen van deze opmerkelijke constructie af. Lanting wil niet ingaan op de reactie van Schokker. „Ik vind er verder niks van.”
 

<LC 31.05.22>

Lees verder

Dankzij De Boswijk hoeven Vlielanders het eiland niet te verlaten

30-05-2022

Als complex van huurwoningen, ingericht voor de zorg, maar met het aanzien van een woonwijk kan De Boswijk op Vlieland een voorbeeld zijn voor andere gemeenten. Personeel, bewoners en gemeente zijn in ieder geval razend enthousiast. ‘We willen niet iemand in zijn of haar laatste jaren naar de wal sturen.’

In deze kamer ga ik een beetje prutsen en wat rommelen”, zegt Annie de Wit-Bakker (80) als ze haar nieuwe woning binnenstapt en de deur van de kamer links opendoet. Nog even, en dan is De Wit definitief verhuisd naar haar zelfstandige huurwoning in de nieuwe Boswijk op Vlieland. ,,Dit huis is goed voor als ik later misschien zorg nodig heb. En het is gelijkvloers, die zijn er niet veel voor senioren.”

De Boswijk is een nieuwbouwwijk met huurwoningen op het eiland, speciaal ingericht voor de (ouderen)zorg. De gemeente Vlieland en KwadrantGroep werken hierin samen: de gemeente is eigenaar van de Boswijk, WoonFriesland regelt de verhuur van de sociale huurwoningen, en Palet – onderdeel van KwadrantGroep – levert de (thuis)zorg. De wijk is de vervanging van het verouderde woonzorgcentrum Uiterton. De bouw heeft zo’n twee jaar geduurd, en de officiële opening van de wijk volgt in augustus. Met de komst van de Boswijk is de zorg op Vlieland behouden en hoeven eilandbewoners met een zwaardere zorgvraag het eiland niet noodgedwongen te verlaten.

Geen doorsneebouw

De wijk is opgezet als een ‘normale’ woonwijk en is dus niet te herkennen als een standaard zorggebouw met aanleunwoningen. Het is als wijk een onderdeel van het dorp Oost-Vlieland. In het midden van de wijk staat een welzijnsgebouw, of een ‘dorpshuis’, waar bijvoorbeeld een dagbesteding, kapper, fysiotherapeut, tandarts en verenigings- en buurtactiviteiten in komen. In de wijk staan 36 zelfstandige huurwoningen, bedoeld voor (oudere) mensen die later zorg nodig kunnen hebben.

Naast het dorpshuis staat de zorgvilla ‘De Ton’ met daarin zeven studio’s voor mensen met een zware zorgvraag, die sinds januari vorig jaar wordt bewoond door de bewoners van de Uiterton. Hier wordt 24 uur per dag intensieve zorg geboden. Van de 36 woningen zijn er ook nog drie woningen voor mensen (of echtparen) met een zorgvraag en een appartement met twee kamers voor herstelzorg, die met alarmering direct verbonden zijn aan de zorgvilla. Er is een personeelswoning met twee kamers en de huisarts heeft op het eiland tijdelijk een woning gehuurd voor een arts in opleiding.

Eind 2019 stelde de gemeente in totaal 16,2 miljoen euro beschikbaar voor de wijk. ,,Het is denk ik vrij uniek dat een gemeente zo’n project zelf opzet”, zegt wethouder Elsje de Ruijter. ,,Het heeft ons heel veel geld gekost, en gelukkig vond de gemeenteraad het ook belangrijk dat ouderen zo lang mogelijk op het eiland kunnen blijven. We willen niet iemand in zijn of haar laatste jaren naar de wal sturen.”

Het idee van een woonwijk viel bovendien bij iedereen in de smaak. ,,De architect heeft samen met ons gezegd dat we niet een instelling moesten bouwen met lange gangen, maar moesten kijken of we het als woonwijk neer konden zetten. En daar waren we als gemeente heel erg van gecharmeerd”, vertelt De Ruijter. ,,De animo om in de wijk te wonen is ook heel groot. Ik zie allemaal blije mensen, dat is mooi om te zien.”

Een echt wijkje

Annie De Wit-Bakker woont haar hele leven al op Vlieland en hoort ook bij de gelukkige mensen die naar de Boswijk kunnen verhuizen. ,,Het is fijn om op heteiland te kunnen blijven. Ik wil natuurlijk niet meer midden in een stad wonen”, vertelt ze. ,,Het is echt een wijkje, best bijzonder vind ik dat wel. Het is een geweldig project voor zo’n kleine gemeenschap.” De Wit kent bijna iedereen die er komt wonen. En iedereen is net zo verheugd over de komst van de Boswijk – tijdens de sleuteluitreiking eind april had vrijwel iedere nieuwe bewoner zijn of haar nieuwsgierige en enthousiaste familie meegenomen.

Als De Wit uit het raam kijkt, dan ziet ze de tuin van haar dochter Agnes en haar kleinkinderen Rixt en Jente, tweelingzussen van twaalf jaar. ,,Het is leuk om zo dichtbij te wonen, ze komen geregeld. De kleinkinderen hebben er zelfs op aangedrongen”, zegt ze. ,,Ik waardeer het wel dat ik nog zelfstandig kan wonen. En het geeft rust om hiernaartoe te verhuizen. Ik heb er zin in.”

Hetzelfde geldt voor Heleen Rommens-Venema (72), die ook naar een zelfstandige woning in de Boswijk verhuist. Ze komt vlakbij De Wit te wonen. ,,Ik ben blij dat ik hiernaartoe kan verhuizen. Ik kan hier fijn zelfstandig wonen totdat ik kom te overlijden”, vertelt ze.

Rommens is net als De Wit geboren en getogen op het eiland en is dertig jaar hoofd van de ambulancedienst op het eiland geweest. ,,Ik zou voor geen goud naar de wal willen. Ik ben blij dat dit er is en dat we hier de zorg kunnen krijgen.”

En niet alleen de bewoners zijn blij met de komst van de Boswijk: ook de zorgmedewerkers zijn enthousiast. ,,Je kunt hier wonen tot het einde. Dat is het idee”, zegt Tiny van der Hoek, manager van Palet op het eiland. ,,De overheid zegt dat mensen zo lang mogelijk thuis moeten blijven en thuiszorg moeten krijgen. Maar dat is niet altijd haalbaar, en ook niet altijd even fijn. Met dit concept woon je zelfstandig, maar wel bij elkaar. Je hebt zo sneller contact met elkaar. Als er nu wat is, zijn we heel snel bij ze”, legt Van der Hoek uit. ,,Je kunt als wijk veel voor elkaar betekenen.”

Ze vindt dan ook dat de Boswijk als voorbeeld voor andere gemeenten in Nederland kan dienen. ,,Dit zou je op meer plekken moeten doen, omdat je op die manier laagdrempelig mensen bij elkaar brengt. En het is juist de bedoeling dat de wijk niet afgebakend is, hier zullen ook kinderen doorheen lopen”, zegt Van der Hoek.

,,En dit werkt niet alleen op een eiland. Korte lijntjes kun je overal opzetten, als je er samen voor gaat en de bureaucratische kant loslaat. Het is juist belangrijk dat mensen hun eigen leven kunnen voortzetten: je gaat hier gewoon verder met je leven, het is helemaal niet zo dat het anders wordt.”

Nieuw zorgpersoneel

Het meeste zorgpersoneel komt van het eiland zelf. Op dit moment heeft Vlieland nog voldoende zorgmedewerkers, maar dat kan veranderen. ,,Binnen nu en vijf jaar gaat twee derde met pensioen”, vertelt Van der Hoek. ,,Daarom zijn we al bezig met mensen werven. We zoeken vooral jongeren en het liefst mensen van het eiland, maar we werven zo breed mogelijk.”

Mensen die helemaal geen zorgervaring hebben, zijn ook welkom. Iedereen kan beginnen met een laagdrempelige opleiding als woonassistent. Marianne Koning (44) is daar eind vorig jaar mee gestart in de zorgvilla. Als woonassistente helpt Koning mee met boodschappen doen en koken: de zeven bewoners van De Ton zijn namelijk gewoon ‘een groot gezin’, zoals Van der Hoek het noemt. Ook doet ze samen met de bewoners spelletjes en dekken ze de tafel. ,,Het is het huiselijke idee, waar de zorg niet aan toekomt”, vertelt Koning.

Het beviel vrijwel meteen en ze startte al snel met de opleiding Verzorgende IG naast haar werk. Eén dag in de week gaat ze met collega’s die ook de opleiding volgen naar Terschelling, waar docenten van de Friese Poort dan komen lesgeven. ,,Ik vind het prachtig om dit te kunnen doen. Het is mooi dat de mogelijkheid je geboden wordt”, zegt Koning. ,,Ik woon hier nu 28 jaar. De mensen met wie je werkt ken je allemaal. Je kent ook de kinderen en kleinkinderen van de bewoners in de zorgvilla. Het is prachtig dat je ze op deze manier kunt helpen en verzorgen.”

Beter dan vroeger

Een van de zorgmedewerkers die binnenkort met pensioen gaat, is Maja Westerhuis (61). Ze komt uit Harlingen en zal ook gebruik maken van een van de ‘hotelkamers’ in de nieuwe personeelswoning. Westerhuis werkte in de oude Uiterton en ziet nu veel verschil met De Ton en de Boswijk. ,,Dit is kleinschalige zorg. Het is hier veel gemoedelijker en socialer. Vroeger was het meer gericht op verplegen, nu meer op welzijn. De mensen zijn veel gelukkiger. Je ziet blijere bewoners”, zegt Westerhuis.

,,We hebben lang de angst gehad dat hier qua zorg niks meer zou komen, omdat dit een klein eiland is. Het is heel belangrijk om de zorg op het eiland te houden. We hebben hier jaren naar uitgekeken en zijn vreselijk blij dat het eindelijk klaar is.”

Ook De Wit vindt dit nieuwe concept een hele verbetering. ,,De zorg is helemaal veranderd. Bejaardentehuizen zijn er niet meer, die leken een beetje op gevangenissen. Deze wijk is open, er fietsen kinderen doorheen”, zegt ze. ,,Het is een vooruitgang.”

En daar is Rommens het mee eens: ,,Je moet zelf een feestje maken, we gaan zelf de slingers ophangen. Het wordt een heerlijk, leuk buurtje.”

 

<FD 28.05.22>

 

Lees verder

VLIELAND | Grote politieke chaos op Vlieland

25-05-2022

Lijst Fier en Algemeen Belang Vlieland (ABV) hebben maandagavond tijdens de raadsvergadering een motie van wantrouwen ingediend tegen wethouder Dick Visser van Nieuw Liberaal Vlieland (NLV). Hij diende dinsdagavond, tijdens het tweede deel van de vergadering, zijn ontslag in.

Aanleiding van de motie was de mogelijke aankoop door de gemeente van het pand aan de Dorpsstraat 154. De gemeente wilde dit perceel gebruiken voor een nieuw duurzaam gemeentehuis in combinatie met woningbouw, of alleen voor woningbouw. Maar Lijst Fier was hier tijdens de vorige raadsvergadering in april al voor gaan liggen. Ook ABV vond onder meer dat de onderbouwing van het raadsvoorstel onvoldoende was.

Fractievoorzitter van Lijst Fier Henk Veerdig stelde maandagavond een aantal vragen aan het college tijdens een door hem aangevraagd interpellatiedebat. Zo zou er volgens hem sprake zijn geweest van belangenverstrengeling: Visser zou samen met de betrokken makelaar, zijn broer, een persoonlijk belang hebben gehad. Schrier en Visser spraken die suggestie tegen en stelden altijd met integriteit te hebben gehandeld. De emoties liepen uiteindelijk zo hoog op, dat besloten werd de vergadering te schorsen.

Het tweede deel van de vergadering werd daarom dinsdagavond voortgezet. Veerdig was daarbij een opvallende afwezige. De bespreking van het verslag van informateur Johannes Kramer over de stroeve formatie maakte opnieuw duidelijk hoe ver de vier partijen uit elkaar zijn gedreven. In het verslag staat onder meer dat ‘grote onderlinge inhoudelijke verschillen nagenoeg afwezig zijn waardoor het persoonlijke al gauw politiek wordt’. ,,We zijn nu twee maanden verder en de chaos is mijns inziens compleet”, zei Hedwig de Lang, fractievoorzitter van GroenWit. ,,Na gisteravond heb ik geen idee hoe nu verder. Het onderlinge respect en vertrouwen zijn flink ondermijnd.”

Bom

Uit de reactie van NLV-raadslid Nel Hopman bleek dat de motie als een bom is ingeslagen en dat de vijandige verhoudingen met Lijst Fier niet zo maar zullen overwaaien. ,,Wij hebben het gevoel dat we in de besprekingen zijn weggezet als de partij die niet mee wilde werken. We hebben continu onze mond gehouden, maar ik denk dat het nu duidelijk is hoe Lijst Fier in de wedstrijd zat”, zei Hopman. ,,De chaos is zo groot, dat wij ook geen passende oplossing zien.” Een mogelijke meerderheidscoalitie tussen Lijst Fier en NLV was al mislukt, net als de gesprekken tussen Lijst Fier en ABV. Waarom dat laatste overleg sneuvelde, is niet bekend. Ook nu wilden beide partijen daar niet op in gaan.

Lijst Fier (die het initiatief tot de formeringsgesprekken heeft) kwam nog wel met een mogelijke, laatste oplossing: een minderheidscollege met gedoogsteun. ABV-fractievoorzitter Rob Bloem gaf aan daar wel aan mee te willen werken. Maar of GroenWit en NLV – een partij die niet gewend is aan een oppositieplek – ook de benodigde steun gaan geven, valt nog te bezien.

,,Het woord arrogantie is hier op zijn plaats. Jullie profileren je als grootste partij, maar we hebben nog steeds beiden drie zetels. We laten ons niet zo maar van de kaart vegen”, aldus Hopman.

Overigens dienden beide partijen nog een motie in om alsnog het pand aan de Dorpsstraat 154 te kopen, maar dat voorstel haalde het niet. Wel bood Lijst Fier excuses aan voor de ontstane emotie.

 

<FD 25.05.22>

Lees verder

Dreamhus test innovaties in de praktijk

24-05-2022

@DreamHûs deel 4 van 4-luik:
Recent heeft De Bewonersraad een digitaal panel uitgezet onder onze leden, waarbij de kernvraag was of men zich zorgen maakt over de energierekening. De uitkomst was schokkend, er zijn leden die én in de kou zitten én nog maar twee maal per week warm eten. 28% kan de woonlasten niet opbrengen. En inmiddels is de situatie nog meer verslechterd. Steeds meer verhalen van onze doelgroep bereiken ons. Mensen die met reuma in de kou zitten, mensen die ‘kacheltjes’ maken van bloempotten en waxinelichtjes.
Het project Dreamhûs is nooit zo belangrijk geweest als nu! Wie helpt om onze achterban op een veilige manier er warmpjes bij te laten zitten?

 #woonfriesland  #bouwgroepdijkstradraisma #greenvillage #debewonersraad

Lees verder

WoonFriesland least woningen Techum

23-05-2022

De huurders van de tien woningen van het Buurblok in het Leeuwarder wijkdorp Techum hebben een primeur te pakken: zij wonen in een leasehuis.

Zaterdag was de overdracht van de woningen aan It Hoarnsket en Stâlpaad. De woningen zijn gebouwd door Buurblok, een initiatief van Bouwbedrijf Dijkstra Draisma en Wocozon, gespecialiseerd in zuinige installaties in huurhuizen.

Bijzonder is dat huizen ook van deze bedrijven blijven. WoonFriesland least ze. Dankzij deze financiële constructie kan de corporatie sneller meer woningen aanbieden.

Buurblok blijft verantwoordelijk voor onderhoud en verzorgt ook elektrisch deelvervoer voor de huurders. Zij hebben twee elektrische deelauto’s ter beschikking die ze via een app kunnen reserveren.

De huizen zijn aangesloten op een blokwarmtenet: ze worden samen verwarmd door één warmtepomp. Ze zijn goed geïsoleerd en hebben zonnepanelen, wat betekent dat de huurders geen energiekosten hebben.

 

<LC 21.05.22>

Lees verder

Corporatiewoning zonder energiekosten en met deelauto

23-05-2022

Wonen in een ‘corporatiewoning’ zonder energiekosten en met een deelauto voor de deur. Buurblok BV kwam met dit idee en voerde het uit in Leeuwarden. Huurders van tien woningen kregen zaterdag hun sleutel.

‘Bewoners kunnen energie leveren aan het collectief, of verkopen’

„Woensdag kregen we te horen dat we hier terecht kunnen’’, vertelt Sake Kikkert. „Daar zijn we heel blij mee, want het is echt moeilijk om een huis te vinden.’’ Samen met partner Elisabeth en zoontje Daniël woont hij nog tijdelijk in Tzummarum, maar binnenkort kunnen ze eindelijk definitief terecht in Techum.

„We hadden het niet verwacht’’, zegt Elisabeth, want ze wist hoeveel belangstellenden er voor deze huizen waren. Met een maandhuur van 935 euro zijn ze weliswaar niet goedkoop, maar de bewoners hebben geen energiekosten. Sterker nog: de woningen brengen zoveel warmte en stroom op dat de bewoners zo’n 300 euro per jaar kunnen terugverdienen.

Die rekensom legde directeur Roland van der Klauw van Wocozon uit bij de sleuteloverdracht: „Kijk, zie je die zonnepanelen op het dak? Die wekken niet alleen stroom op, maar ook warmte.’’ De energie gaat naar een van de schuurtjes langs het woonblok. Daar zit een accu met een warmtepomp. Via een warmtenet en een systeem vol slimme software wordt de stroom en warmte verdeeld.

„Bewoners kunnen energie leveren aan het collectief, maar ook verkopen op de markt.’’ Bovendien worden de accu’s van de twee deelauto’s ermee gevoed. Dat is ook fijn voor netbeheerder Liander, want de woningen belasten het elektriciteitsnet nauwelijks. „Dit project is een primeur voor Nederland’’, zegt Van der Klauw.

Wocozon is een organisatie ‘voor en door’ woningcorporaties. „Normaal gesproken zorgen wij vooral voor zonnepanelen op sociale huurwoningen, maar wij wilden meer doen.’’ Het klikte met directeur Biense Dijkstra van bouwbedrijf Dijkstra Draisma, die veel nieuwe initiatieven voor circulair en energiezuinig bouwen opzet.

Ze ontwikkelden samen een nieuw concept onder de naam Buurblok BV, waarvan Leeuwarden nu de primeur heeft. Via een leasecontract bieden ze corporatie WoonFriesland de mogelijkheid om de huizen te verhuren aan mensen die iets meer kunnen opbrengen dan sociale huur. „Er is een groot tekort aan aanbod in de lagere middenhuur’’, zei directeur Sigrid Hoekstra van WoonFriesland. „Wij willen daar graag iets aan doen.’’

Deze lease- en verhuurconstructie klinkt wat omslachtig, maar er is bewust voor gekozen, zegt Van der Klauw. „Woningcorporaties mogen bijvoorbeeld geen warmtenet beheren.’’ Ook andere regels maken het voor WoonFriesland lastig om de huizen in bezit te nemen.

Wocozon en Dijkstra Draisma omzeilen deze hobbels door zelf eigenaar te blijven. Ze doen ook het beheer van de energievoorzieningen en het onderhoud van de huizen, die vlak bij de Lidl staan: op het Hoarnsket en Stâlpaad.

„We kunnen dit casco in een dag bouwen en ook in een dag weer afbreken’’, zegt Biense Dijkstra. „Daar zijn maar 33 hijsbewegingen voor nodig.’’ De huizen zijn dus demontabel en circulair uitgedacht. „We kunnen ze over tien jaar gemakkelijk weer verplaatsen, mocht dat nodig zijn.’’ Desalniettemin kunnen de woningen zeventig jaar mee, verwacht hij.

Als het aan Dijkstra ligt, komen er snel meer van dit soort projecten in het land, liefst ook in de sociale verhuur. Hij ziet veel kansen voor de combinatie van snel, energiebewust en circulair bouwen. Zijn bouwbedrijf levert onderdelen zoals muren kant en klaar. „Hoe meer van dit soort projecten, hoe beter onze fabriek loopt.’’

Voor Sake en Elisabeth betekent de woning een rustpunt na roerige jaren. „Wij woonden namelijk in Nieuw-Zeeland.’’ Het stel had daar willen blijven, maar de coronaperiode zorgde voor instorting van de toeristenstroom, waardoor ook de arbeidsmarkt harde klappen te verduren kreeg.

Dit bracht zoveel hobbels met zich mee dat het gezin besloot terug te keren naar Friesland. Werk vinden lukte hier wel, maar de zoektocht naar een woning nam veel tijd in beslag. Nu kunnen ze ineens heel snel verhuizen.

 

<LC 23.05.22>

Lees verder

In Drachten 300 nieuwe sociale huurwoningen

23-05-2022

Verspreid over heel Drachten worden tot 2030 zo’n driehonderd nieuwe sociale huurwoningen gebouwd.

Smallingerland en de woningcorporaties WoonFriesland en Accolade hebben een convenant getekend met bindende afspraken over locaties en bouwmomenten. ,,We hebben grote behoefte aan sociale huurwoningen in Drachten”, zegt wethouder Robin Hartogh Heys. ,,En dus willen we nu vaart maken. Dit convenant helpt daarbij.”

Corporaties moeten het geld dat overblijft door de afschaffing van de verhuurderheffing in 2023 investeren in het bouwen, verduurzamen en renoveren van meer huizen. ,,Door een verhoging van de vennootschapsbelasting houden we daarvan effectief 75 procent over”, zegt directeur Sigrid Hoekstra van WoonFriesland. ,,Maar we willen niets liever dan bouwen. Daarom is het goed dat er in Drachten nu ook kavels beschikbaar zijn.” In Smallingerland moeten er tot 2025 in totaal 1100 huizen bij komen. Ongeveer de helft van de driehonderd nieuwe huurhuizen maakt daarvan deel uit.

 

<LC 21.05.22>

Lees verder

Installatie verplichte warmtepomp is stevige opdracht

19-05-2022

Vanaf 2026 worden huiseigenaren verplicht om bij vervanging van hun cv-installatie een hybride warmtepomp te laten installeren of voor een duurzaam alternatief te kiezen, zoals een volledig elektrische warmtepomp of aansluiting op het warmtenet. Zo wil minister Hugo de Jonge voor Volkshuisvesting het tempo van de vergroening in de huizenmarkt omhoog schroeven.

De hybride warmtepomp is een combinatie van een warmtepomp en een cv-ketel. Zo’n apparaat gebruikt ongeveer 60 procent minder gas dan de traditionele cv-ketel. Tot 2030 is er subsidie beschikbaar voor woningeigenaren om te helpen bij de aanschaf van een duurzame warmte-installatie. Er is wel een uitzondering op de plicht voor woningen die niet geschikt zijn en huizen die binnenkort al op een alternatief voor aardgas worden aangesloten.

,,Het is natuurlijk goed nieuws, we hoeven niet over werk in te zitten. Maar ik vraag me wel sterk af of dat goed komt. Ik vind het nogal wat”, reageert Gert Jan van der Meer van installatiebedrijf Otte uit Sneek. De installatiebranche kampt op dit moment met grote tekorten aan materiaal en aan personeel. ,,Er zijn levertijden van warmtepompen van een jaar, maar dat zijn extremen. Gemiddeld is het nu rond de twee maanden. Maar normaal was het altijd bestellen en morgen in huis. Ze zijn niet aan te slepen en dat zal dan alleen maar erger worden.”

Klaas Veenstra van installateur DonkerVeenstra in Drachten zet ook nog wel wat vraagtekens bij de plannen van het kabinet. ,,In principe is het goed nieuws, want het betekent meer werk. Maar of het ook haalbaar is, is vraag twee.”

Niet genoeg elektriciteit

Er moeten snel meer technici bij komen – niet alleen voor de installatie van warmtepompen en zonnepanelen, maar ook om het stroomnet op peil te krijgen. ,,We zitten met een gigantisch probleem met de stroomvoorziening”, zegt Van der Meer. ,,Dat is dramatisch, in Fryslân ligt het plat. We zitten nu met woningbouwprojecten van november waar we nog steeds niet mee kunnen starten, omdat nutsbedrijven niet kunnen voorzien in stroom. Er liggen nu vijf projecten stil.”

Een warmtepomp heeft continu stroom nodig, dus het stroomverbruik per huishouden zal dan stijgen. ,,In Fryslân wordt er natuurlijk wel aan gewerkt, maar ook bijvoorbeeld voor de bouw van een groot verdeelstation heb je zo zes jaar nodig”, legt hij uit.

Het personeelstekort valt nog te overzien, zolang het materiaal en de stroomvoorziening er niet zijn. ,,Er is werk zat, maar we kunnen er niet mee starten”, zegt Van der Meer. Maar zodra de projecten weer opgepakt kunnen worden, wordt het probleem groot. ,,Na de bouwvak hebben we veel te weinig mensen.”

Veenstra verwacht ook dat het personeelstekort alleen maar groter wordt, en zeker als er straks wel genoeg materiaal voorradig zou zijn. Het bedrijf probeert daar al op te anticiperen. ,,Wij bieden de jeugd scholing aan, om het in toekomst op te gaan vangen. De oude garde die er uiteindelijk uitgaat, proberen we zo veel mogelijk te gebruiken om de jeugd op te leiden.”

Gunstig voor huurders

Woningcorporaties zijn op het eerste gezicht positief over de plannen. ,,We vinden het goed nieuws. Het is beter voor het milieu en het leidt ook vooral tot een lastenvermindering voor huurders”, zegt Marian Sprenkeler van WoonFriesland. ,,In onze nieuwbouwwoningen plaatsen we al warmtepompen. En bij de andere woningen waar de cv-ketels aangepast moeten worden, gaan we kijken of een warmtepomp haalbaar is. Daar kijken we per project naar.”

Ook Rein Swart van Thús Wonen in Noordoost-Fryslân noemt het goed nieuws. ,,De energieprijzen rijzen de pan uit. De energiearmoede steekt de kop op, dat wordt een heel groot probleem. Dus als we de woonlasten kunnen laten afnemen, dan zou dat een groot voordeel zijn voor onze huurders.”

Maar de haalbaarheid wordt nog wel een ,,hele stevige” uitdaging. ,,Als we nu installateurs zoeken voor warmtepompen voor onze nieuwbouw en ons kantoor, dan merken we dat de vraag erg groot is”, zegt Swart. En dat leidt tot wachttijden. ,,Maar de ambitie onderstrepen we heel erg.”

Thús Wonen is al intensief bezig met de verduurzaming van het woningbestand. Zo zijn er vorig jaar ruim 3000 woningen voorzien van zonnepanelen en moeten dat er eind dit jaar 4500 zijn. ,,En we willen woningen zo goed mogelijk isoleren. Wat je niet kwijtraakt, hoef je ook niet op te wekken”, zegt Swart. ,,We steken dit jaar extra energie in de isolatieprogramma’s. De verhuurdersheffing wordt afgeschaft, dus de investeringsruimte wordt groter, daar zijn we heel blij mee. Daardoor kunnen we dit jaar al een miljoen extra investeren.”

Nu hebben zo’n drieduizend woningen energielabel B of hoger. Een kleine drieduizend woningen moeten nog worden aangepakt. ,,We zouden eigenlijk nog veel meer moeten doen, we hebben een redelijk verouderd bezit. We steken er veel tijd en energie in. Het zijn ongelofelijke opgaven.”

Afspraken met kabinet

Om aan de vraag te kunnen voldoen heeft het kabinet afspraken gemaakt met de installatiebranche, vertegenwoordigd door Techniek Nederland, en de fabrikanten, vertegenwoordigd door de Nederlandse Verwarmingsindustrie en de Vereniging Warmtepompen. Zo bouwen grote producenten momenteel fabrieken ,,waar zij op grote schaal en tegen lagere kosten hybride warmtepompen kunnen produceren”, aldus minister De Jonge.

,,Wij zijn blij met de normering”, zegt Doekle Terpstra, voorzitter van Techniek Nederland. ,,We zetten alles op alles om voldoende warmtepompmonteurs op te leiden: opleidingslocaties in elke regio en een mbo-deelcertificaat voor hybride warmtepompen. Daardoor kunnen zij-instromers sneller aan de slag.”

 

 

<FD 18.05.22>

 

 

Lees verder

Klachten opbrengst zonnepanelen

18-05-2022

Zonnepanelen op het dak worden een stuk minder aantrekkelijk als de stroom niet aan het net kan worden teruggeleverd.

Steeds meer Friezen kunnen stroom niet terugleveren. Het aantal klachten van Friese woningbezitters over het niet kunnen terugleveren van stroom aan het elektriciteitsnet is in een jaar tijd verdubbeld.

Netbeheerder Liander krijgt steeds meer klachten over overtollig opgewekte zonnestroom die, doordat omvormers worden uitgeschakeld, niet terug kan naar het net. Tussen 1 januari en 15 mei vorig jaar deden 74 mensen hun beklag bij Liander. In dezelfde periode van dit jaar ging het om 139 klachten, bijna een verdubbeling.

Harlingen, Blije, Leeuwarden, Tjalleberd, Heerenveen, Oudemirdum, Makkinga, Oentsjerk, Schiermonnikoog: de meldingen kwamen vanuit alle hoeken van de provincie en niet alleen uit verstedelijkte gebieden.

Wat is er aan de hand? Als de zon volop schijnt, dan is de opbrengst van de panelen hoog. Dat zou goed nieuws moeten zijn voor particulieren, maar de omvormers, die het hart van de zonnestroominstallaties vormen en ervoor zorgen dat lampen branden en de telefoon kan worden opgeladen, zijn begrensd op 253 volt. De reguliere netspanning is 230 volt. Als de 253 volt wordt overschreden, dan schakelen de omvormers uit en wordt er geen stroom teruggeleverd.

Dit is een veiligheidsmechanisme en het werkt automatisch. Het is volgens Liander-woordvoerder Peter Hofland een misverstand dat de netbeheerder hier verantwoordelijk voor is. ,,Als de spanning te hoog oploopt, gaat de apparatuur kapot. Dus de uitschakeling is echt ter bescherming.’’

Zodra de spanning daalt, bijvoorbeeld in de avond of bij een ander weertype, gaan de omvormers weer werken. Huishoudens kunnen gemiddeld elf uur per jaar niet terugleveren aan het stroomnet, zegt Hofland.

,,Sommige mensen hebben hier meer last van en anderen minder. Ook niet iedereen merkt het. Het is wel vervelend voor de consument, maar het afschakelen van omvormers zorgt voor een betrouwbaar elektriciteitsnet. Het betekent dat er veel duurzame energie wordt opgewekt, vaak op momenten dat het verbruik ook lager ligt.’’

Volgens het Algemeen Dagblad kunnen zeker 75.000 huishoudens met zonnepanelen op het dak regelmatig hun opgewekte zonnestroom niet terugleveren en is het niet te voorspellen waar de problemen ontstaan. De storingen kunnen een belemmering vormen voor de energietransitie: de Nederlandse netbeheerders voorspellen volgens de krant dat de komende jaren nog veel meer huishoudens met uitval van zonnepanelen te maken krijgen.

Door de hoge stroomprijs stappen steeds meer consumenten over op zonne-energie. Het aantal huizen met zonnepanelen schiet omhoog. Een op de twintig huizen met zonnepanelen, schatten de netbeheerders, heeft nu al last van uitval door te hoge netspanning. Als er in een straat of wijk meer panelen komen, wordt de kans op storingen nog groter.

Hofland: ,,Het hele elektriciteitsnet is de afgelopen honderd jaar gebouwd om elektriciteit te transporteren naar bijvoorbeeld bedrijven en consumenten. Alleen gebruiken we elektriciteit nu heel anders: mensen zijn niet alleen verbruiker, maar ook producent van stroom. Het hele net moet worden verdubbeld, maar dat gaat niet van de ene op de andere dag. We doen er alles aan om het elektriciteitsnet zo snel mogelijk samen met aannemers om te bouwen naar het net van de toekomst.’’

Bij Damstra Installatiegroep in Driezum komen iedere dag telefoontjes binnen van particulieren die niet snappen waarom hun zonnepanelen niets doen. Directeur Teake Damstra waarschuwde vorige week al in de Leeuwarder Courant dat omvormers soms worden uitgeschakeld.

In mei wordt doorgaans de meeste stroom opgewekt. Omdat de wind nog koud kan zijn, koelen de panelen wel af, maar de zon heeft veel impact. In deze periode komen doorgaans dan ook de meeste klachten binnen. ,,Hieltyd mear minsken hawwe panielen en yn dizze tiid drukke wy allegearre stroom op it net en tagelyk is der minder ôfname’’, weet Damstra.

Het is maar goed dat de omvormers uitschakelen, zegt hij. Vooral oude apparatuur zou kapot kunnen gaan als het stroomnet overbelast raakt. ,,Dan kin sa’n kuolkast of telefyzje stikken gean.’’

 

<LC 18.05.22>

Lees verder

Ruilen van huis? Dat kan via nieuw platform

16-05-2022

Er staat nog maar één huis op, dat ook nog eens door zijn eigen makelaardij wordt aangeboden, maar Jorrit Zandberg heeft goede hoop dat het platform Woningruil.frl een succes wordt.

Het was tijd voor wat reuring, vond Zandberg, die samen met heit Wieb een kantoor in Akkrum bestiert. Jorrit Zandberg merkt dat veel mensen hun eigen woning niet te koop zetten, omdat er geen ander passend aanbod is. En als er dan een huis op de markt komt, zijn er soms tientallen aanvragen voor een bezichtiging. Laatst in Wirdum zelfs 125, al is dat een uitschieter.

,,Der binne dus in soad minsken dy’t ferhúzje wolle, dat blykt wol’’, zegt Zandberg. ,,Ik woe sjen hoe ‘t wy minsken sa fier krije om harren hûs te ferkeapjen.’’

Koppelen

Volgens Zandberg zijn er in Akkrum en omgeving genoeg mensen met bijvoorbeeld vrijstaande woningen aan het water − vooral ouderen − die wel kleiner willen wonen. Zij willen echter niet meegaan in de gekte. En bewoners van twee-onder-een-kapwoningen of appartementen willen misschien wel naar dat vrijstaande huis aan het water. ,,Mar as sy it fan inoar net witte, dan bart der neat.’’

Via het platform Woningruil.frl − dat losstaat van makelaarsverenigingen − moeten de partijen aan elkaar worden gekoppeld. Belangstellenden moeten wel over een eigen makelaar beschikken, die de wensen en behoeften doorgeeft aan Woningruil.frl.

Het huis komt dan online te staan en wanneer er iemand interesse toont, stuurt Woningruil.frl een makelaar langs en wordt de match besproken.

Verschil in waarde

Ruilen klinkt nobel, maar dat zal niet met gesloten beurs gebeuren. Dat is een utopie, zegt Zandberg. Het is waarschijnlijk dat er verschillen in woningwaarde zijn, zeker als bijvoorbeeld ouderen hun grote woning willen verruilen voor een appartement.

Als het ene huis vier ton waard is en het andere twee ton, dan blijft er logischerwijs nog twee ton over en zal de bezitter van het kleinere huis in gesprek moeten gaan met de hypotheekadviseur voor een lening.

Bijkomend voordeel is volgens de site van Woningruil.frl dat er geen ‘moeilijke veilingsystemen of ondoorzichtige inschrijvingsprocedures’ zijn. Er is één op één contact. Wel zo transparant, vindt Zandberg, want systemen met online bieden hebben ook een prijsopdrijvend effect. ,,Minsken biede dan dochs wer tûzen euro mear.’’

Bij een inschrijving is dat overigens ook zo, erkent Zandberg. ,,Jawol, mar dan kinst sels rêstich dyn maksimum bepale. Minsken witte fan inoar dan net hoe fier oft sy gean.’’

Aanbod

Animo is er volgens Zandberg wel voldoende, ook al is er nog nauwelijks aanbod. Alleen een huis uit Aldeboarn − waarvan Zandberg zelf de verkopende makelaar is − staat momenteel online. ,,Mar ik bin al wol belle troch Makelaardij Mid-Fryslân fan Grou, dy sil der ek in wente op sette.’’ Hoe meer aanbod, hoe groter de kans van slagen, zegt de makelaar. En als blijkt dat het niet loopt, dan trekt hij de stekker er weer uit.

Kosten worden er momenteel niet veel gemaakt. Er is een website gemaakt en er zijn wat persberichten opgesteld. En Zandberg zelf is er uren aan kwijt. ,,Mar ik sit hjir dochs al.’’

 

<LC 14.05.22>

Lees verder

Vacature bestuur De Bewonersraad

13-05-2022

(Reactietermijn verstreken)

 

Huurdersvereniging De Bewonersraad zoekt een bestuurslid,
sociaal betrokken,
met hart voor én affiniteit met sociale volkshuisvesting in Friesland


Voor alle informatie over de functie vindt u hier de profielschets.

Reageren kan tot 22 mei aanstaande.
 

 

Lees verder

800 euro energietoeslag – ’t is maar net waar je woont

11-05-2022

In Noordwest-Friesland zijn ze vrij royaal, Smallingerland houdt de hand voorlopig op de knip. Wie hoopt op 800 euro energietoeslag, moet het maar net treffen met de gemeente waarin hij woont.

Het is niet eerlijk, vonden ze op Ameland. Een gezin met een netto inkomen van 1777 euro per maand zou recht hebben op 800 euro energietoeslag. Maar was het inkomen 1 euro hoger? Dan zou het gezin kunnen fluiten naar de volledige 800 euro.

Op het eiland bedachten ze een tussenoplossing. De mensen die net buiten de boot zouden vallen, krijgen van de gemeente alsnog 400 euro. ,,We denken daarmee sociaal rechtvaardig bezig te zijn”, legt wethouder Piet IJnsen uit. Hij zegt ook al positieve reacties te hebben gekregen van bewoners.

Uit een rondgang langs alle Friese gemeenten blijkt dat Ameland een uitzondering is. Alle andere gemeenten hanteren een harde scheidslijn: wie daaronder zit qua inkomen krijgt de volledige 800 euro, wie iets meer verdient krijgt niets.

Met de energietoeslag moeten mensen met een laag inkomen worden gecompenseerd voor de hoge energieprijzen. Het rijk heeft de uitbetaling bij gemeenten neergelegd, met als richtlijn dat de toeslag geldt voor inkomens tot 120 procent van het sociaal minimum. Gemeenten mogen zelf bepalen of ze die richtlijn volgen.

In Friesland wisselt dat sterk. Zes gemeenten hebben de grens omhoog getrokken, wat dus betekent dat meer mensen de toeslag krijgen: Leeuwarden (125 procent), Harlingen, Waadhoeke, Terschelling en Vlieland (allen 130 procent) en dus Ameland. Die gemeente geeft mensen nog de helft als zij een inkomen hebben tussen 120 en 140 procent van het sociaal minimum.

Smallingerland is als enige juist strenger dan de landelijke richtlijn. Daar krijgen alleen inwoners de energietoeslag als zij onder 115 procent van het sociaal minimum zitten, met als grensbedrag voor gezinnen 1704 euro per maand. De gemeente zegt hiervoor te hebben gekozen nog voordat de landelijke richtlijn bekend werd.

Na vragen laat woordvoerder Stéfanie Beerling maandag weten dat de grens waarschijnlijk alsnog naar 120 procent gaat. ‘Besluitvorming in het college is in voorbereiding’, schrijft ze. Wethouder Bert Westerink is ‘niet beschikbaar’ voor een mondelinge toelichting.

Details kunnen een groot verschil maken. Zo is het maar net naar welke maand wordt gekeken. Ooststellingwerf vraagt naar het inkomen in de maand voorafgaand aan de aanvraag, terwijl Amelanders hun belastinggegevens over heel 2021 of 2020 moeten bekijken. In die jaren lagen uitkeringsbedragen lager, en dus maakt het voor Amelanders de kans groter dat zij de energietoeslag krijgen.

Zo kunnen op het oog ongelijke situaties ontstaan. Het kan bijvoorbeeld zijn dat iemand in Achlum (Waadhoeke) de energietoeslag krijgt, terwijl een inwoner van buurdorp Arum in een identieke situatie die niet krijgt. Arum valt onder Súdwest-Fryslân.

Al die verschillen zijn nu eenmaal het gevolg van het neerleggen van de verantwoordelijkheid bij gemeenten, zegt Hetty Jansen van de Stichting Urgente Noden Friesland. De stichting verleent hulp aan mensen die in acute financiële problemen zitten.

Janssen vindt de verschillen tussen gemeenten niet per se een probleem, omdat ze het wel goed vindt dat daar de verantwoordelijkheid ligt. ,,Gemeenten staan het dichtste bij de inwoners staan en kunnen dus het beste de keuze maken welke hulp nodig is. Zo kan maatwerk worden geleverd. De keerzijde van dat maatwerk is dan dat er verschillen kunnen zijn.”

Het is belangrijker, zegt Janssen, dat de gemeenten het geld zo snel mogelijk uitbetalen. ,,Mensen die met hogere energieprijzen worden geconfronteerd, kunnen soms acuut de rekeningen niet betalen.” Ze zegt dat de stichting ook een toename ziet in aanvragen.

Die uitbetalingen zijn in volle gang. Vijftien van de achttien gemeenten hebben de toeslag inmiddels uitgekeerd aan minima die bij hen bekend zijn. Anderen kunnen momenteel een aanvraag doen. Alleen Noardeast-Fryslân, Dantumadiel en Schiermonnikoog lopen achter: daar worden de betalingen aan bekende minima deze maand gedaan, waarna anderen vanaf 1 juni de toeslag kunnen aanvragen.

En dan is er nog de financiële afrekening voor gemeenten. Later deze maand wordt waarschijnlijk duidelijk hoeveel geld zij krijgen van het rijk. Vooral voor de wat royalere gemeenten wordt het dan afwachten of zij alles vergoed krijgen. ,,Misschien dat het meevalt”, zegt de Amelander wethouder IJnsen. ,,En anders moeten we er een paar centen bij doen. Dat vinden we ook niet zo erg.”

 

<10.05.22>

Lees verder

Wat te doen bij gebreken aan je huurwoning?

10-05-2022

Wat kun je als huurder doen bij gebreken aan de woning en slecht onderhoud? Woordvoerder Marcel Trip van de Woonbond doet het in hoofdlijnen uit de doeken.

,,In dit geval gaat het om een sociale huurwoning bij een particulier’’, stelt Trip. ,,Huurders van een sociale huurwoning kunnen, als er sprake is van achterstallig onderhoud of een gebrek aan de woning (zoals schimmel), een onderhoudsprocedure starten. De huurcommissie kan dan een bindende uitspraak doen tot een forse huurverlaging die in stand blijft tot de problemen zijn verholpen. Dat is vaak een goede stok achter de deur om een verhuurder toch tot het noodzakelijke onderhoud in beweging te krijgen.’’

Voor huurders in de vrije sector geldt niet dat ze naar de huurcommissie kunnen. ,,Zij kunnen wel naar de kantonrechter, maar die drempel is erg hoog’’, stelt Trip. ,,Als Woonbond pleiten we er dan ook al langer voor om ook vrije-sectorhuurders met onderhoudsgeschillen bij de huurcommissie terecht te laten kunnen.’’

In dit geval lijkt het erop dat de huurder zelf tot het betalen van een lagere huur heeft besloten en er geen uitspraak van de huurcommissie was. Trip: ,,Ik zou om problemen te voorkomen altijd eerst juridische hulp inschakelen voordat je de huur deels inhoudt. Omdat dit inderdaad tot een juridische strijd kan leiden over een huurachterstand, en dan wil je vooraf goed weten hoe sterk je staat.’’

Gaat het om direct gevaarlijke situaties zoals brandgevaarlijke bedrading, dan kan een huurder, aldus de woordvoerder, naar het gemeentelijke bouw- en woningtoezicht stappen. ,,Die kunnen een verhuurder dwingen om in actie te komen en de problemen op te lossen, of ze kunnen de problemen zelf verhelpen en de kosten verhalen op de verhuurder.’’

De Woonbond pleit al langer voor een soort ‘APK’ voor huurwoningen. Door een periodieke keuring wordt er dan gecontroleerd of een woning voldoet aan de standaarden van tegenwoordig. ,,Zo wordt voorkomen dat mensen in een slechte en ongezonde woning terechtkomen en dan zelf maar voor elkaar moeten boksen dat de verhuurder in beweging komt. We vinden het de normaalste zaak dat auto’s veilig moeten zijn voor ze de weg op mogen, dat moet bij woningen ook zo zijn als ze bewoond worden.’’

 

<LC 07.05.22>

Lees verder

Aanbod nieuwe huurhuizen onder druk

05-05-2022

Het wordt steeds moeilijker om in Nederland een woning of appartement te huren. In veel middelgrote steden is de situatie nijpend vanwege de stijgende kosten en de grote vraag naar huurwoningen. Projectontwikkelaars stellen nieuwbouwprojecten uit vanwege de snel stijgende kosten van mensen en materialen. Ook komt de stroom van toeristen en expats weer op gang, waardoor veel vaak duurdere woonruimte aan de neus van woningzoekenden voorbij gaat.

Volgens rapport ABN Amro

Deze ontwikkelingen staan beschreven in het rapport dat ABN Amro vandaag publiceert. Het aantal huurwoningen waarvoor een vergunning is afgegeven, daalde in 2021 met 9 procent ten opzichte van 2020. Een blik op de grote steden toont een opmerkelijk verschil. Amsterdam gaf in 2021 veruit de meeste vergunningen af. Daar kwamen er 2965 nieuwe huurwoningen bij. Den Haag en Rotterdam volgen op enige afstand, maar in Utrecht ligt de groei veel lager. Daar kwamen er slechts 676 huurwoningen bij in 2021. Dat is slechts een kwart van het aantal nieuwe huurwoningen een jaar eerder.

De reden van het verschil tussen de grote steden heeft Sectoranalist Bouw en Vastgoed Casper Wolf niet onderzocht, maar hij ziet wel een verband met ontwikkelingen in de middelgrote steden in de Randstad. „In Rijswijk, Zoeterwoude en Dordrecht neemt het aantal nieuwbouw huurwoningen sterk toe. Zo is Nieuwegein ook een alternatief voor mensen die in Utrecht niet terecht kunnen. In Amsterdam en Utrecht stijgen de gemiddelde huren jaarlijks met respectievelijk 9,4 procent en 5,1 procent. Dat is veel hoger dan het landelijke gemiddelde van 2,5 procent. De stijging van huurprijzen in de grote steden, zie je nu ook in de middelgrote steden gebeuren.”

Projectontwikkelaars maken knarsetandend de rekening op, want na de stikstofdiscussie die veel bouwprojecten tot staan bracht, zijn het nu de kosten van mensen, materialen en bouwgrond die hun marges onder druk zetten. Vakmensen zijn moeilijk vindbaar en duur, en bouwmaterialen zijn zoals alle grondstoffen peperduur geworden. „De grondprijs steeg in de eerste maanden van 2022 naar een record van gemiddeld 530 euro per vierkante meter”, zegt Wolf. „Dat is 9,5 procent hoger dan een jaar eerder.”

Woningcorporaties en investeerders worden door de overheid ook niet echt warm gemaakt met beleid dat hen helpt om de huurinkomsten te optimaliseren. „Bevoordeling van starters, de begin dat jaar ingestelde opkoopbescherming en de verhoging van de overdrachtsbelasting voor beleggers, drukken het aantal huurtransacties in de afgelopen maanden”, zegt Wolf.

De overdrachtsbelasting voor beleggers zorgde ervoor dat in het eerste kwartaal van 2021 de waardegroei voor commerciële huurwoningen sterk daalde. Een jaar later is dit weer helemaal anders. „De waarde van huurwoningen steeg in het laatste kwartaal van 2021 met 12 procent in vergelijking met een jaar eerder”, zegt Wolf. „Er zijn weer meer toeristen en expats, waardoor het in de vrije sector veel aantrekkelijker wordt om duurdere woonruimte aan deze groepen te verhuren. Airbnb is weer helemaal terug van weggeweest.”

Dit zorgde er volgens Wolf voor, dat het aantal transacties voor woonruimte tussen de 1000 en 1250 euro, maar ook boven de 1250 euro in een half jaar meer dan verdubbelde. Voor alle huurcategorieën – ook die onder de 1000 euro – constateert hij een daling van alle huurtransacties. „Dat komt omdat deze woningen langjarig zijn verhuurd, of dat ze via Airbnb of andere verhuursites worden aangeboden.”

Een huis of appartement huren in Nederland blijft zo een uitdaging voor woningzoekenden. „Het aantal transacties zal structureel laag blijven”, zegt de sectoranalist van ABN Amro. „Ik verwacht met name in de vrije huursector een hogere druk. Alleen als er veel nieuwbouw plaatsvindt, verwacht ik een positief effect. Nieuwe woonruimte bouwen verlicht de druk, maar ik heb nog geen signalen ontvangen dat dit in voldoende mate gaat gebeuren.”

 

<LC 04.05.22>

Lees verder

RAERD | Stekker uit woningbouwplan voor starters

05-05-2022

Een plan voor zeven betaalbare starterswoningen in Raerd is van de baan. Bouwer Zijlstra Bouw in Berltsum is uit het project gestapt.

Het begon met een boos dorp. In oktober voerde Raerd actie omdat het plan voor starterswoningen aan de Sélânswei op grond van woningcorporatie Elkien veel duurder uitpakte dan verwacht. Plaatselijk Belang vond dat niet meer van starterswoningen gesproken kon worden toen bleek dat de huizen 208.000 euro moesten gaan kosten, terwijl uitgegaan was van 150.000 tot 160.000 euro. Tientallen inwoners gingen met protestborden de straat op.

Hoewel geen partij wilde de gemeente Súdwest-Fryslân wel faciliteren dat er gesprekken gevoerd zouden worden tussen alle betrokkenen. Wethouder Mark de Man informeert de gemeenteraad nu dat de gesprekken niet tot resultaat geleid hebben. ‘De weg ligt vrij voor Raerd om nieuwe stappen te zetten’, aldus de mededeling.

Daar is het dorp blij mee, zegt Tjitske Kamstra van Plaatselijk Belang. ,,Wij gaan onderzoeken wat mogelijk is.’’ In oktober zei het bestuur een een aannemer te kennen die goedkoper kan bouwen.

Elkien speelt in het nieuwe plan eerst geen rol, aldus relatiemanager Ytsen Strikwerda. De woningcorporatie is, net als bij het eerste plan, nog steeds bereid de grond tegen een sociale prijs te verkopen.

Dat wordt een harde dobber, voorspelt Roelof Zijlstra van het gelijknamige bouwbedrijf in Berltsum. Volgens hem heeft zijn bedrijf de nek uitgestoken om een zo betaalbaar mogelijk plan te ontwikkelen en zat er voor de bouwer uiteindelijk heel weinig marge op. ,,Maar dat werd niet gewaardeerd. Er werd gesuggereerd dat wij eraan zouden verdienen. Met zo’n onwillig dorpsbelang wilde ik niet verder. Ze zaten alleen maar dwars en praten niet met ons maar via de media.’’

 

<LC 04.05.22>

 

Lees verder

Steeds meer Friezen met schulden

03-05-2022

Kredietbank Nederland verwacht dat ook in deze provincie het aantal schuldhulpcliënten door de stijgende energielasten zal groeien. Steeds vaker kampen ook mensen met een baan met problematische schulden.

De Kredietbank Nederland opereert landelijk vanuit Leeuwarden. Ook de Friese gemeenten worden door de bank bediend, met uitzondering van Heerenveen.

Als de instroom van mensen naar professionele schuldhulpverlening in het eerste kwartaal van dit jaar wordt vergeleken met dezelfde periode vorig jaar, is in Friesland nog nauwelijks sprake van een stijging. Daaruit mag echter niet geconcludeerd worden, aldus algemeen directeur Hans van der Meulen uit Drachten, dat er geen sprake is van een toename van huishoudens met financiële problemen. Hij gaat er vanuit dat dit wel degelijk het geval is. Het duurt namelijk gemiddeld vijf jaar, zo blijkt uit onderzoek, voordat mensen zich voor hulp melden bij de gemeente – sociale wijkteams – of de kredietbank.

,,De gemiddelde schuldpositie is dan al 40.000 euro’’, stelt Van der Meulen. ,,Dat zijn echt problematische schulden. Steeds vaker gaat het daarbij om mensen met een baan. Mijn oproep zou zijn: schaam je niet. Je kunt er niets aan doen dat de energietarieven zo stijgen.’’

Hoewel hij rekent op een groeiend aantal hulpvragen door hogere energielasten, is lastig te voorspellen hoe groot die groei zal zijn. Verschillende factoren zijn daarop van invloed, zoals het weer.

Inkomens tot 120 procent van bijstandsniveau worden met een eenmalig bedrag van 800 euro gecompenseerd. ,,Het is maar de vraag of het voldoende is en of mensen het ook voor de stijgende tarieven in gaan zetten’’, stelt Van der Meulen.

Ook verlaagt het kabinet de btw op energie per 1 juli van 21 naar 9 procent. ,,Maar ik verwacht niet’’, stelt Van der Meulen, ,,dat dat het verschil gaat maken.’’ Hij denkt dat een verhoging van uitkeringen en minimumloon onvermijdelijk is.

In de gemeenten Noardeast-Fryslân, Dantumadiel, Achtkarspelen en Smallingerland hebben gemiddeld genomen de meeste huishoudens – 9 tot 10 procent – een laag inkomen, tegenover relatief hoge energielasten. Dat blijkt uit de energiearmoedekaart van TNO.

Een gemeente als Leeuwarden doet het met 6,81 procent een stuk beter. Op wijkniveau zijn er echter grote verschillen. In de Vrijheidswijk (15,82 procent) en Bilgaard (14,54 procent) lijken de problemen het grootst.

 

LC 2 mei 2022

Lees verder

HEERENVEEN | Van Wijnen schaalt woningbouw op

28-04-2022

Bouwbedrijf Van Wijnen wil in rap tempo woningen gaan bouwen voor vluchtelingen, statushouders en lokale woningzoekenden. De nieuwe Heerenveense huizenfabriek wordt nu al opgeschaald.

Vanaf 1 juli zou de productie in Heerenveen van start gaan en zou men uiteindelijk toewerken naar 4000 verplaatsbare woningen per jaar.

Maar nu wil Van Wijnen na de bouwvak iedere dag vijf woningen extra produceren, zodat er per augustus iedere maand honderd woningen meer kunnen worden geplaatst. Hoeveel huizen er in totaal dagelijks uit de fabriek komen, is volgens woordvoerster Anneke Lips lastig te voorspellen. ,,Je hebt te maken met planningen. We werken vraaggestuurd, er moet eerst een concrete locatie zijn en commitment om te gaan produceren.’’

Lips: ,,We gaan sneller opschalen om zo te voldoen aan de enorme vraag die er ligt, als gevolg van de stroom vluchtelingen uit Oekraïne, bovenop het tekort voor statushouders en lokale woningzoekenden.’’ De woningen kunnen snel en overal in Nederland geplaatst worden. De enige voorwaarde die Van Wijnen stelt, is dat gemeenten meedoen en zo snel mogelijk locaties beschikbaar maken. Dit kan variëren van een plek op een industrieterrein, een braakliggend stuk grond in dorp of stad of ergens in een weiland. Verschillende gemeenten hebben al interesse getoond.

Heerenveen heeft van Van Wijnen een aanbod gekregen om op de VDL-locatie, waar nog een stuk grond braak ligt, veertig woningen te plaatsen. ,,Het gesprek moet nog plaatsvinden, het kan ook zijn dat de gemeente een andere locatie in gedachten heeft’’, zegt Lips. Gemeentewoordvoerster Suzan IJdema bevestigt dat er een aanbod ligt. ,,Binnenkort laten we ons hierover informeren, op basis daarvan gaan we ons oordeel vellen.’’ De bouwer heeft inmiddels een brief de deur uit gedaan aan alle gemeenten in Nederland. Lips: ,,We denken zelf aan honderd woningen per project, zodat het mini-wijkjes kunnen worden.’’ De vanaf-prijs van de woningen start rond de 119.000 euro plus 5000 euro voor het ontwerp (zonder grond). Er zijn vijf verschillende types beschikbaar. ,,We adviseren gemeenten die ze afnemen om ze aan te bieden in het segment van sociale huur.’’

,,We voelen ons geroepen om crisishulp te bieden die nodig is, het idee is om de helft beschikbaar te maken voor vluchtelingen en statushouders. Die woningen gaan we ook inrichten, er is een team opgetuigd dat zich daarmee zal bezighouden. Oekraïners komen hier met een paar tassen en hebben niets. Het is wel fijn dat je dan in een woonklare woning komt.’’

De andere helft van de gebouwde woningen is voor andere mensen die een huis zoeken. Van Wijnen adviseert die voor vijftig procent toe te wijzen aan lokale woningzoekenden om maatschappelijk draagvlak te behouden.

 

<LC 27.04.22>

Lees verder

LEEUWARDEN | Hoge huurprijs door gebrek aan aanbod

25-04-2022

De prijzen van koopwoningen in Friesland gingen de afgelopen maanden voor het eerst in jaren omlaag. Maar voor een huurhuis betaal je ineens fors meer. Aantal verhuurde woningen in de vrije sector met 30 procent gedaald.

In een jaar tijd is de huurprijs per vierkante meter in de provincie met 10,2 procent gestegen. En dat terwijl de huurprijzen van vrijesectorwoningen altijd het laagst waren in Friesland. Dat meldt huurwoningplatform Pararius. Per vierkante meter betaal je in Friesland nu gemiddeld 11,17 euro. Een jaar geleden was dat een euro minder.

De simpele verklaring voor deze stijging is de marktwerking. Het aantal verhuurde woningen in de vrije sector is in het eerste kwartaal met 30 procent gedaald ten opzichte van een jaar eerder. ,,Er wordt te weinig gebouwd’’, zegt makelaar Frans Hettema (verkoop en verhuur) uit Leeuwarden, waar de prijzen op gemiddeld 11,24 euro per vierkante meter liggen. Gestegen bouwkosten, trage planvorming door politieke belemmeringen en weinig geschikte locaties zijn volgens Hettema de oorzaak van de prijsstijgingen.

Waar de kopersmarkt iets lijkt te kalmeren en er soms zelfs wordt onderhandeld over een bod op een huis, is dat in de vrije huursector wel anders. Hettema: ,,Als ik een huurwoning aanmeld – of dat nou sociaal of in de vrije sector is – dan staat de telefoon roodgloeiend. Dat komt ook door het tekort aan betaalbaar koopaanbod. Veel kandidaat-huurders en starters van koopwoningen kom ik al enkele jaren tegen. Zij wonen nog steeds thuis en kunnen geen eigen leven beginnen. Het is maar de vraag of die schade binnen een acceptabele termijn kan worden ingehaald. Ik denk dat we hier de komende tien tot vijftien jaar nog veel hinder van ondervinden.’’

De overheid heeft bepaald dat de huurverhoging in de vrije sector in 2022 maximaal 3,3 procent mag bedragen. De meeste Friese verhuurders zullen de prijzen dit jaar naar verwachting ook omhoog doen. Ineens veel minder rekenen is niet te doen, zegt Hettema.

,,De markt bepaalt de prijs. We hoeven niet bij de opdrachtgevers aan te komen met een verhaal dat we voor 300 euro per maand minder gaan verhuren. Veel mensen komen door de hoge prijs niet aan bod en dat vind ik ook vervelend. Laten we hopen dat er fors wordt bijgebouwd.’’

De Woonbond wil dat de prijzen in de vrije sector aan banden worden gelegd. Een van de manieren om dat te doen is de grens van het puntenstelsel, dat voor een maximale toegestane huurprijs zorgt, te verhogen. Nu ligt deze nog op 763 euro. ,,Op die manier gaan appartementjes die nu net boven die grens vallen niet meer voor gigantische prijzen in de verhuur’’, aldus Woonbond-woordvoerder Marcel Trip.

 

<LC 22.04.22>

Lees verder

CBS: er zijn genoeg huizen

21-04-2022

Huizenprijzen stijgen in Nederland veel harder dan gemiddeld in de EU. Komt dat doordat er te weinig woningen zijn? Welnee, zeggen CBS en Kadaster.

De extreme prijsstijging op de Nederlandse huizenmarkt wordt slechts voor een klein deel veroorzaakt door een tekort aan woningen. Sterker nog, het huidige woningtekort is lager dan ooit. Volgens het CBS zijn er heel andere factoren die de prijzen opstuwen.

Vorig jaar steeg de gemiddelde prijs van koopwoningen in ons land met bijna 20 procent. Daarmee staan we in de Europese top-5. Alleen in Tsjechië, Estland, Litouwen en Hongarije steeg het sneller dan bij ons. Van 1995 tot 2008 gingen de huizenprijzen in Nederland onafgebroken omhoog. Tijdens de economische crisis stortte de markt in, maar na het dieptepunt in 2013 kwam het herstel. In acht jaar tijd steeg de gemiddelde koopsom van 213.000 euro naar 387.000 euro.

Die extreme prijsstijging komt door de wet van vraag en aanbod, zou je denken. Als ergens gebrek aan is, gaat de prijs omhoog. Maar het CBS ziet het aantal woningen in ons land juist sneller toenemen dan het aantal huishoudens. Met andere woorden: het woningtekort is niet groter geworden, maar kleiner.

Na 1945 had Nederland nog bijna 500.000 woningen te weinig. In de jaren negentig was dat tekort teruggelopen tot minder dan 100.000 en begin vorig jaar stond de teller op 77.000. Dat is historisch laag, zegt het CBS. Er is nog altijd sprake van een zekere woningnood, maar die is bij lange na niet voldoende om de extreme prijsstijgingen sinds 2013 te verklaren.

Nee, het CBS ziet heel andere oorzaken. Om te beginnen zijn er veel meer jongvolwassenen dan tien jaar geleden. Deze mensen in de leeftijd van 25 tot 35 jaar zijn typische starters. Sinds de economische crisis is hun groep gegroeid met maar liefst 216.000 personen. Zij betreden nu massaal de woningmarkt.

Daarnaast zijn er de vele senioren die minder snel naar een verpleeghuis gaan dan vroeger. Zij blijven langer op zichzelf wonen. De groep zelfstandig wonende 75-plussers groeide de afgelopen tien jaar met 546.000 personen. Daardoor stagneert de doorstroming. En voor die starters komt daar nog een ander probleem bij. Na de economische crisis zijn er relatief veel grote huizen gebouwd. Huizen die zij zich nog niet kunnen veroorloven. Volgens het CBS gaat het bij de problemen op de woningmarkt niet om de totale woningvoorraad, maar veel meer om het type woningen waaraan gebrek is. De pijn zit hem vooral in het tekort aan goedkope starterswoningen en sociale huurwoningen.

Dat gebrek aan sociale huurwoningen leidt niet alleen tot lange wachttijden, maar geeft ook de particuliere huurmarkt een enorme boost. Mede vanwege de lage rente steken steeds meer particuliere beleggers hun geld in huizen die ze vervolgens verhuren voor forse prijzen.

En dan zijn er nog de gestegen inkomens. Samen met de lage rente maken die het mogelijk om veel meer geld te lenen dan tien jaar geleden. De leenruimte is zo groot geworden dat kopers elkaar makkelijk kunnen overbieden. Dat drijft de prijzen op. Toch is dat voor heel veel kopers niet per se een probleem. Ze betalen weliswaar de hoofdprijs, maar dankzij de lage rente stijgen hun woonlasten per saldo niet of nauwelijks.

 

<LC 20.04.22>

Lees verder

LEEUWARDEN | Metamorfose Heechterp naar duurzaam en veilig

21-04-2022

 

Het is nog een beetje moeilijk voor te stellen, maar over tien jaar zal Heechterp er heel anders uitzien dan nu. Er worden 610 nieuwe woningen en appartementen gebouwd, en het wordt een stuk groener.

In totaal zullen 24 portiekflats met 576 sociale huurwoningen worden afgebroken. Ze zijn tussen 1958 en 1963 gebouwd. Toen was de wijk hip en modern. De lichte en ruime woningen waren zeer gewild. Jonge stellen die vanwege de woningnood soms jarenlang bij hun ouders hadden gewoond, voelden zich de koning te rijk als ze een flatje in Heechterp konden krijgen. Eindelijk een eigen huis in een groene omgeving.

Maar bewoners die het financieel wat ruimer kregen, trokken weg, en geleidelijk veranderde de wijk. Jarenlang stond Heechterp-Schieringen hoog in landelijke armoedelijstjes.

Er is de afgelopen decennia al veel geld geïnvesteerd in het stadsdeel ten oosten van de Leeuwarder rondweg. Niet alleen door de woningcorporatie en de gemeente, ook door het Rijk. De toewijzing in 2007 als enige Friese ‘Vogelaarwijk’ leverde miljoenen op.

Buurt aantrekkelijker maken

Desondanks scoren criminaliteit en andere overlast er nog altijd bovengemiddeld. Dat komt onder meer door het eenzijdige type woningen. De goedkope huizen trekken vooral mensen met lage inkomens, zoals studenten en uitkeringsgerechtigden, die weinig binding hebben met de wijk.

Door verschillende typen nieuwe woningen terug te bouwen, een mix van betaalbare huur en koop, wil woningcorporatie Elkien de buurt aantrekkelijker maken voor nieuwe doelgroepen, zoals gezinnen en ouderen. Verreweg het grootste deel (532 van de 610 huizen) is sociale huurwoning, bij de rest gaat het om koophuizen in het middensegment (200.000 - 250.000 euro).

De gemeente grijpt de noodzakelijke vernieuwing van de woningen aan om de wijk ‘toekomstbestendig’ te maken. Voetgangers en fietsers krijgen alle ruimte in een ‘groene en beweegvriendelijke buurt’ en er komt een duurzaam watersysteem.

Bewoners mochten meedenken over de nieuwbouwplannen. Zij willen graag ontmoetingsplekken in de wijk, meer groen, aandacht voor veiligheid en duurzaamheid. En: geen hoogbouw langs de Archipelweg.

Groene binnentuinen

De groene binnentuinen tussen de flatjes, die nu amper gebruikt worden doordat bewoners er geen directe toegang tot hebben, moeten straks weer levendige ontmoetingsplekken worden.

Bij de belangrijkste entrees van de wijk, de rotonde op de hoek Archipelweg - Groningerstraatweg en de rotonde op de hoek Archipelweg-Egelantierstraat, komen ‘iconische woongebouwen’. Die moeten als ankerpunten functioneren.

Het aantal routes voor autoverkeer wordt beperkt, wandel- en fietspaden juist uitgebreid. Er komt een ‘brede parkzone’ vanaf de Beukenlaan tot aan de Kastanjestraat. De kruising met de Archipelweg wordt vergroend en veilig gemaakt voor voetgangers en fietsers. Daarmee ontstaat een groene verbinding met het Dr. Zamenhofpark aan de westkant van de wijk.

De woningcorporatie investeert 120 miljoen euro in de nieuwbouw. Om de overlast te beperken, gebeurt de sloop en nieuwbouw van de portiekflats in fasen. De herinrichting zal een jaar of tien duren. Daarna moet het prettig, veilig en duurzaam wonen zijn in Heechterp.

 

 

<LC 20.04.22>

Lees verder

OOSTERWOLDE | Ooststellingwerf begint al met energietoeslag

19-04-2022

Het college van de gemeente Ooststellingwerf heeft besloten alvast een begin te maken met de uitvoering van een energietoeslag voor huishoudens met een laag inkomen. Dat doet het college vooruitlopend op de aangekondigde tegemoetkoming van het rijk.

De energieprijzen zijn flink gestegen en lopen nog steeds verder op. Veel huishoudens voelen dit in de portemonnee, sommigen komen nu al in financiële problemen. Zeker huishoudens met een laag inkomen behoren tot de risicogroep. In dat kader heeft het college van de gemeente Ooststellingwerf besloten nu al in actie te komen.

De gemeente kiest ervoor de regeling zo ruimhartig mogelijk op te zetten en hiermee landelijke richtlijnen te volgen. Dit betekent dat huishoudens met een inkomen tot 120 procent van het bestaansminimum een toeslag van 800 euro kunnen ontvangen. De gemeente gaat in de tweede helft van april de uitbetalingen doen aan de huishoudens die bij haar bekend zijn.

Het gaat om huishoudens die een gemeentelijke uitkering ontvangen, bijvoorbeeld op grond van de Participatiewet, of bijzondere bijstand. Zij krijgen de toeslag automatisch. Huishoudens die in april geen uitbetaling hebben gehad, maar wel tot de doelgroep behoren, kunnen per 1 mei zelf een aanvraag voor de energietoeslag indienen.

 

<FD 15.04.22>

Lees verder
content image